Je leest:

‘Ik hoop dat ov-reizen een vanzelfsprekendheid wordt: De auto? Nee joh!’

‘Ik hoop dat ov-reizen een vanzelfsprekendheid wordt: De auto? Nee joh!’

Concertganger Josina (58) reist al haar hele leven met het openbaar vervoer

Auteur: | 16 augustus 2022
Philip Lindeman voor NEMO Kennislink

Muziekliefhebber Josina is met grote regelmaat in het Amsterdamse ArenA-gebied te vinden. Ze komt en gaat altijd met de trein. Hoewel ze baalt van de drukte na een concert, hoopt ze dat meer mensen haar voorbeeld gaan volgen.

Hoe kunnen we bezoekers van het ArenA-gebied stimuleren duurzaam te reizen? In het project ‘Wat mensen beweegt’ onderzoekt NEMO Kennislink dit met verschillende partners. We spraken vier reguliere bezoekers van het ArenA-gebied over hun afwegingen bij het kiezen van een vervoermiddel. Dit is het verhaal van Josina, lees ook de verhalen van Sander, Jeanette en Gerco.

Er zijn weinig mensen die bij een eerste ontmoeting zo zichzelf kunnen zijn als Josina (58). Een petite vrouw met lieve, kraaiachtige ogen en een donkere bos krullen. In het dagelijks leven is ze pedagogisch medewerker bij een kinderdagverblijf en moeder van een dochter in de twintig. Josina is opgegroeid in een gezin met een Duitse moeder en een Indonesische vader. Sinds recente jaren woont ze in Utrecht.

Josina is heel haar leven bezig met het klimaat en duurzaamheid. Nadat we via de sociale media kanalen een oproep uitzetten om de verhalen van reizigers in het ArenA-gebied met ons te delen, was Josina een van de eerste enthousiastelingen die zich aanmeldde. Ik tref haar op een zonnige dag in een hip restaurant in het hartje van de stad.

Jong geleer is oud gedaan

In haar vrije tijd fotografeert ze regelmatig voor lokale bands en ze is dan ook een grote muziekliefhebber. Als concertganger reist Josina regelmatig in de ArenA-omgeving. De Utrechtse vertelt dat ze haar hele leven met het openbaar vervoer heeft gereisd. “En ik doe ook veel te voet. Zo blijf ik jong, ook al ben ik oud”, vertelt ze lachend met een knipoog. Ik kan haar geen ongelijk geven: ik zou haar niet eens vijftig schatten.

De Utrechtse groeide op in de jaren zeventig, midden in de oliecrisis. “Er was veel over milieu te doen in die tijd. Ook ontstonden toen de eerste autoloze zondagen. Tegenwoordig heet dat ‘bewust omgaan met je ecologische voetafdruk’. Die heb ik sinds kind al heel klein gehouden. Ik heb bijvoorbeeld nooit een rijbewijs gehaald.” Dat haar vervoerskeuze verbonden is aan wie ze is, wordt duidelijk als we een koffie bestellen. Het restaurant heeft geen plantaardige melk. Ondenkbaar volgens Josina: “Hoe is dat mogelijk in 2022!” Dat heeft de serveerster geweten. Het zal me niks verbazen als er morgen plantaardige melk te vinden is als alternatief voor in de koffie.

Of ze altijd zo fel kan zijn? “Iedereen mag die voetafdruk voor zichzelf bepalen, maar men moeten wel milieubewuste alternatieven aanbieden.” Toch begrijpt ze sommige ‘hardcore’ automobilisten. “Er zijn in Nederland regio’s waar je zonder auto niks kan.”

Betere organisatie ArenA-gebied

Josina: “De leuke sfeer rondom evenementen wordt soms verpest door de chaos achteraf.”

Om naar concerten te reizen, maakt Josina gebruik van de trein. “Wat ik vooral fijn vind is dat je nergens aan hoeft te denken. Je moet alleen weten welke trein je hoe laat en waar moet nemen. Daarna kan je héérlijk relaxen.” Een happy treingebruiker klinkt het – maar met een kritische noot. Of eerder met een oproep aan de event-aanbieders zoals AFAS en Ziggo Dome in het gebied: “Communiceer meer met elkaar en met ons als bezoekers. De organisatie kan véél beter geregeld worden.”

Over de heenreis met openbaar vervoer is Josina over het algemeen wel tevreden, maar na een concert zorgen praktische zaken voor frustraties. Een voorbeeld is hoe de bezoekers elkaar na een evenement onder de voet lopen. Volgens haar is er vaak een gebrek aan real time-informatie over hoe je het best met welk vervoermiddel uit de omgeving kan komen.

Josina vindt het ArenA-gebied over het algemeen toch een fijne uitgaansplek. Voorafgaand aan een concert gaat ze er regelmatig een hapje eten of drinken. Maar de leuke sfeer wordt volgens haar soms verpest door ‘de chaos’ achteraf. “Als er in ieder van de concertzalen wel een optreden is, je in de buurt ook een stadion hebt waar wedstijden zijn, mensen ook naar een gigantisch bios en winkelcentrum komen, is het grote chaos. Als je 2 meter 10 bent, is dat misschien niet erg, maar als je 1 meter 50 bent, verdwijn je onder de mensen. Doodeng soms!”

Gemak boven geduld

Wat Josina hier duidelijk maakt, is dat gehele beleving van een reistraject bepalend is voor de persoonlijke vervoerskeuze. Josina benadrukt: “Want als het met openbaar vervoer zo’n chaos is met teruggaan, dan gaan mensen toch met de auto, hoor. Ook al is het zo duur en sta je zo lang in de file voordat je het terrein af bent.” De event-aanbieders mogen van haar niet alleen bezoekers stimuleren met het openbaar vervoer te komen, maar ook alternatieven aanbieden om zonder zorgen het gebied weer te verlaten.

Vooral voor de bezoekers met kinderen en zij die fysieke uitdadingen hebben, is dat niet gemakkelijk, stelt ze. “Soms sta je met honderd man op een perron. En dan moet je na zo’n avond nog knokken voor een plekje in de trein. En dan komt er soms ook een mini-treintje aan. Dan denk je echt: okay, zullen we dan maar op het dak gaan zitten?!”

Uitgelicht door de redactie

Geschiedenis
Walvisvaarders in de ontdooiende permafrost

Filosofie
‘We dragen allen verantwoordelijkheid voor de taal die we gebruiken’

Klimaatwetenschappen
Insecten op ons bord

All-inclusief concerttickets

Om de verspreiding van bezoekers beter te regelen, heeft Josina zelf ook een tip. “De evenementenzalen zoals AFAS kunnen promoten om een kaartje te kopen inclusief NS vervoersbewijs. Dan zou je met een concertticket en één of twee euro extra zo via Amsterdam ArenA of Amsterdam Duivendrecht naar het dichtstbijzijnde grote station kunnen reizen. Naar Utrecht, Amsterdam Centraal, Haarlem of Schiphol. Mensen die niet verder willen of kunnen reizen met openbaar vervoer, kunnen daar dan de auto parkeren. Waarom wordt dit nog niet gedaan?”

Dit idee doet wat denken aan de Park & Ride-regelingen die sommige parkeergarages hebben met het metronetwerk van Amsterdam. Als fervente autogebruiker die veel te vaak een nier betaalt voor de parkeerkosten in de grootsteden, maak ik daar wel eens gebruik van. Toch licht ze toe dat haar tip efficiënter is. Josina: “Die P&R-regeling geldt alleen voor de metro in het centrum en dan heb je nog steeds last van die drukte. Je wilt juist iedereen zo snel mogelijk uit de ArenA-omgeving weg hebben.”

Daadkrachtig optreden

Volgens deze treinliefhebber zul je de grote autofanaat misschien nooit uit de auto krijgen. Alhoewel een betere organisatie van het ov in de omgeving en een financiële stimulans voor de gemiddelde bezoeker wel goed kunnen werken. “Zowel de overheid als de organisaties in het ArenA-gebied mogen hiervoor daadkrachtiger optreden.”

Met deze eindnoot bedank ik Josina voor het delen van haar ervaringen. En terwijl haar laatste zin een rondje maakt in mijn gedachten, pak ik mijn autosleutels. Ik zie haar kijken en voel de bui hangen. Josina: "Ja, dit moet ik dit zeggen, hoor. Dan doe je zo’n interview en kom je met de auto! Dat is toch gek?” Ze heeft een punt. Ik lach wat ongemakkelijk en kijk haar na voor een laatste groet. “Van mij mag iedereen zijn eigen ding doen hoor, maar ik hoop dat het een vanzelfsprekendheid wordt. Dat mensen zeggen: ‘De auto? Nee joh! Ik kom wel met de trein.’ Doei!”

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 16 augustus 2022

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

Thema: Hoe klimaat je raakt

Philip Lindeman voor NEMO Kennislink
Hoe klimaat je raakt
De klimaatcrisis is moeilijk om te vatten. Het gebeurt om ons heen, en tegelijkertijd zie je niet direct de gevolgen. In dit thema onderzoeken we wat wél kan; we werken aan nieuwe verhalen over wie wij zijn, en wat onze relatie met elkaar en de planeet is.
Bekijk het thema
NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.