Wanneer is de olie op?

Fossiele brandstoffen zijn eindig. Ooit zullen ze opraken. Maar maken wij dat nog mee of is dat een probleem voor toekomstige generaties? Hoe lang wij het nog met de huidige olievoorraden zullen uitzingen is vooral een kwestie van geld. Met een zeer lage olieprijs – zoals op dit moment – loont het niet om moeilijk bereikbare voorraden te zoeken en blijven die voorraden langer in de grond zitten.

door

“Bij een olieprijs van rond 100 dollar per vat en nu bekende voorraden is de olie over circa tachtig jaar op,” zegt Cyril Widdershoven, olie- en gasspecialist bij TNO. (Hij deed deze uitspraak in het voorjaar van 2014, toen de olieprijs op 108 dollar per vat lag; nu schommelt de prijs rond 70 dollar.) “Dat kan twintig jaar meer of minder zijn. Maar als de olie duurder wordt door de schaarste, verandert ook het gebruik. Als we meer voor de olie gaan betalen, kunnen we het wellicht nog wel 260 jaar uitzingen.”

Bij een hogere olieprijs wordt het namelijk interessanter om olie te winnen die met veel kunstgrepen uit moeilijk bereikbare grondlagen te halen is, of zit opgesloten in het gesteente. Dat is een stuk kostbaarder. Tevens zullen bedrijven als ze meer geld te besteden hebben, ook verder zoeken naar nieuwe reserves. Bij het bepalen van winbare olievoorraden draait alles om geld.

Illustratie lezersvraag
Frank Landsbergen

De winning van easy oil– olie die bijna vanzelf de aarde uitkomt – is technisch het goedkoopst. Je hoeft er alleen maar een jaknikker op aan te sluiten en de olie is binnen. Het kost een oliemaatschappij tussen de 8 en 25 dollar per vat. Bij een prijs van rond de 100 dollar per vat levert dat een leuke winst op.

Minder winst maak je bij olie die niet in vloeibare vorm bovenkomt, maar opgesloten zit in het gesteente. Dit is momenteel een gangbare praktijk in de VS. Met een prijskaartje van 60 tot 75 dollar per vat persen de Amerikanen olie uit schaliegesteente (een soort versteende klei die rijk is aan organische resten). Dat gebeurt door de schalies eerst te verhitten met stoom. Vanzelfsprekend kost dat veel energie en dus veel geld. Je hebt dus veel (fossiele) energie nodig om (fossiele) olie te produceren.

Noordpoolgebied interessant bij hoge olieprijs

Bij investeringen in nieuwe zoekacties naar olie geldt een ondergrens van circa 70 dollar. “Als de olie genoeg opbrengt, komen ook nieuwe voorraden in beeld, zoals de olie die in het Noordpoolgebied onder de zeebodem ligt,” aldus Widdershoven. De olie is daar wel vloeibaar, dus makkelijk te verkrijgen, maar de werkomstandigheden zijn er door de kou en het ijs zeer complex. Oliemaatschappijen kunnen er maar drie maanden per jaar werken, dus alleen de proefboringen zijn al een hele operatie.

Deze vraag verscheen eerder in het tweede Kennislinkvragenboek Waarom drinken we zoveel koffie?.

Vragenboekkennislink
Bertram & de Leeuw

Die gigantische nieuwe olievoorraden worden economisch pas interessant als de olieprijs stijgt naar 148 dollar per vat, de olieprijs die we in 2008 even hadden. Toen steeg de prijs sterk door de stijgende vraag in opkomende economieën, zoals in China, Brazilië, Rusland en India.

Voorlopig kunnen we de aarde dus nog wel even blijven uitpersen. Bij hogere olieprijzen worden alternatieven echter ook interessant dus het zou weleens kunnen dat we de olie niet echt opmaken, maar eerder overstappen op olie uit bijvoorbeeld algen.

Update: december 2014