Je leest:

Zwaarste storm in vijf jaar

Zwaarste storm in vijf jaar

De storm van 18 januari 2007 was de zwaarste in vijf jaar. Langs vrijwel de hele kust stond geruime tijd een zware storm, windkracht 10. Tijdens de storm viel bijzonder veel neerslag, op veel plaatsen 50 tot 60 mm in 36 uur.

De regenval tijdens de storm van 18 januari is vergelijkbaar met het gemiddelde van 69 mm dat normaal in de hele maand valt. Vooral tijdens buien die vergezeld gingen van hagel, onweer, slagregens en zeer zware windstoten was het zwaar weer.

Maximale windstoten op 18 januari 2007. bron: KNMI

In Vlissingen is een uurgemiddelde windsnelheid gemeten van 26 m/sec, wat overeenkomt met 94 km/uur en windkracht 10 op de schaal van Beaufort. Daarmee heeft deze storm een plaats gekregen op de KNMI-tabel van zware stormen sinds 1901. In die ruim honderd jaar zijn nu in totaal 58 zware stormen voorgekomen. Elf van die stormen bereikten een uurgemiddelde van windkracht 11 en alleen op 6 september 1944 werd gemiddeld over een uur orkaankracht 12 gemeten (Nader verklaard- stormklimaat).

Zeer zware windstoten tot diep in het binnenland

De storm van 18 januari 2007 leverde op grote schaal zeer zware windstoten op van 120 tot 130 km/uur. Wilhelminadorp registreerde volgens voorlopige cijfers met 133 km/uur de zwaarste windstoot. Ook in het binnenland zijn op verschillende plaatsen tot ver landinwaarts zeer zware windstoten gemeten van 110 tot 120 km/uur. Herwijnen registreerde een vlaag van 124 km/uur.

Wat is officieel een storm?

Storm is wanneer de gemiddelde windsnelheid over een periode van 10 minuten minimaal 75 km/uur bereikt. Deze snelheid komt overeen met 20,8 m/s of 41 knopen. Dit is tevens de ondergrens van windkracht 9 op de schaal van Beaufort. Een zware storm (windkracht 10) begint bij een snelheid van 90 km/uur, een zeer zware storm – een windkracht 11 – bij 103 km/uur en windkracht 12 (orkaan) bij 117 km/uur of hoger. Belangrijk is dus dat men altijd uitgaat van een gemiddelde windsnelheid over 10 minuten. Vroeger bepaalde de waarnemer dat zelf door denkbeeldig de windregistratie te middelen, tegenwoordig berekent de computer nauwkeurig de gemiddelde snelheid. Een windstoot van 75 km/uur is dus nog géén storm! Een windstoot is een kortdurende momentopname en daarom niet representatief als bepalende factor. Klik op de afbeelding voor de complete schaal van Beaufort.

Zwaarste storm in vijf jaar

De laatste keer dat ons land te maken had met een zware storm (met een uurgemiddelde van windkracht 10) was 27 oktober 2002. Die storm was met een uurgemiddelde van 101 km/uur en windstoten tot 148 km/uur nog sterker. De ergste storm van de laatste decennia was die van 25 januari 1990. De storm, die tijdens de avondspits zijn hoogtepunt bereikte, kostte aan zeventien mensen het leven. Deze storm bereikte een uurgemiddelde van windkracht 11 (zie onder nieuws- De zeer zware storm van 1990).

Ook in weekeinde stormschade

In het weekeinde van 20 op 21 januari kwam het nogmaals even tot storm, kracht 9 met fikse buien en windstoten. Hoek van Holland registreerde een vlaag van 115 km/uur. De wind heeft dit weekeinde opnieuw schade aangericht vooral in Velserbroek. Mogelijk is hier sprake geweest van een windhoos. Nader onderzoek door het KNMI aan de hand van ooggetuigen en bewijsmateriaal, zoals foto’s waarop de slurf van de hoos zichtbaar is moet dat uitwijzen. De schade kan ook veroorzaakt zijn door lokale valwinden die tijdens de buien optraden. Windhozen komen voornamelijk in het zomerhalfjaar voor maar soms ook in de winter. In december vorig jaar richtte een windhoos enorme schade aan in een Londense buitenwijk.

Wanneer kun je in Nederland een storm verwachten?

Storm ontstaat in Nederland meestal bij actieve – niet per definitie altijd diepe – depressies die vanuit Engeland over de Noordzee richting Scandinavië koersen. Vaak zien we dit gebeuren wanneer het stormlaag met de kern over het midden van de Noordzee trekt zodat het windveld Nederland bedekken kan. Afhankelijk waar de grootste luchtdrukverschillen zitten kan dat óf in het noorden óf in het midden en zelfs in Limburg tot een storm leiden. Meestal waait de storm dan uit west of zuidwestelijke richting maar ook uit het noordwesten wanneer de wind over de vlakke Noordzee een lange afstand zonder grote invloed van wrijving kan afleggen, kan de storm flink uitpakken. Trekt de kern van de depressie juist ten zuiden van ons land langs dan passeert het windveld ook ten zuiden en blijft de west- of zuidwesterstorm in Nederland uit. Wijzigt op het laatste moment de koers van de depressie dan kan de storm ons land of een gedeelte daarvan op het laatste moment missen. Zulke veranderingen dienen door de meteoroloog zoveel mogelijk op tijd worden ingeschat zodat voorkomen kan worden om ten onrechte voor storm te gaan waarschuwen. De gerenomeerde weerbureaus volgen de ontwikkelingen op de voet en passen de weersverwachtingen aan als daar aanleiding toe is. Het KNMI heeft – zoals is afgesproken – het laatste woord. Een stormwaarschuwing wordt dus alleen door het KNMI afgeroepen.

Stormen horen bij ons klimaat

Stormen zijn een onvermijdelijk verschijnsel in ons klimaat. Jaren achtereen gaan voorbij zonder storm van betekenis, maar soms volgt de ene zware storm na de andere. De atmosferische omstandigheden met een sterke straalstroom (een bijzonder sterke wind op zo’n 10 kilometer hoogte) en grote temperatuurtegenstellingen kunnen lange tijd zodanig zijn dat stormen gemakkelijk tot ontwikkeling komen. Lange tijd stormachtig was het het laatst in februari 2002. Toen kwam het op zes dagen tot storm, op 26 februari zelfs tot een zware storm woedde. Op maar liefst 21 dagen kwamen zware windstoten voor (windsnelheid tenminste 75 km/h). Ook in 1990 was het lange tijd stormachtig met een zeer zware storm op 25 januari en een zware storm op 26 februari (zie verder lezen- tabel zware stormen in Nederland- en nader verklaard -stormklimaat).

Zie ook:

Dit artikel is een publicatie van Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut (KNMI).
© Koninklijk Nederlands Meteorologisch Instituut (KNMI), alle rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 23 januari 2007

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

LEES EN DRAAG BIJ AAN DE DISCUSSIE