Je leest:

Wát zeg je…?!?

Wát zeg je…?!?

Auteur: | 20 april 2004

Het is weekend en je ziet in je favoriete club die leuke jongen of dat leuke meisje staan. Je gaat erop af en probeert zo goed mogelijk een praatje aan te knopen, maar helaas: hoe hard je ook “brult”, je komt maar niet boven de dreunende bassen van de DJ uit… Als deze situatie je bekend voorkomt, zou ik zeker even doorlezen!

Nieuw onderzoek baart zorgen over tinnitus onder jongeren

Gehoorbeschadiging bij de jeugd blijft wetenschappers zorgen baren. Uit een Scientific Report uit juni 2016 onder Braziliaanse jongeren blijkt, dat bijna dertig procent van hen al een permanente piep in het oor heeft. Dit is een voorbode van gedeeltelijke doofheid in het latere leven. De onderzoekers willen nu campagnes tegen te harde muziek, net als tegen roken onder jongeren.

Tinnitus is associated with reduced sound level tolerance in adolescents with normal audiograms and otoacoustic emissions , Anita Sanchez e.a., Scientific Reports, 6 juni 2016

Doe zelf de Oorcheck.nl (speciale hoortest voor jongeren), of doe de De Nationale Kinderhoortest met je kinderen.

Al dat kabaal is namelijk niet alleen nadelig voor je liefdesleven, maar ook nog eens behoorlijk slopend voor je oren! Je oren zijn namelijke hele gevoelige instrument die letterlijk “…een speld kunnen horen vallen” (slechts 10 dB). Het nadeel van zulke gevoelige instrumenten is dat ze ook sneller “kapot gaan” als je er niet zorgvuldig mee omspringt: vanaf 90 dB beginnen ze al aardig gevaar te lopen; en dan te bedenken dat in de gemiddelde discotheek het geluid al gauw met een volume van 120 dB uit de speakers knalt!

Decibel

“Geluid” is eigenlijk niets meer dan trillende lucht. Die trillende lucht veroorzaakt drukverschillen op je trommelvliezen, die daardoor mee gaan trillen en dit wordt door de rest van je oor geregistreerd als geluid. Geluids sterkte is het logaritmische verschil tussen de luchtdruk (px) dat een bepaald geluid op op je trommelvliezen uitoefent en de minimale luchtdruk (p<sub0) die je oren nog als “geluid” waar kunnen nemen (en dat dan maal 20). Met andere woorden:

geluidssterkte (in dB) = 20 x log (px/p0)

“Logaritmisch” betekent dat bij elke stap van 20 dB, de druk op je oren maar liefst 10 keer keer hoger wordt!

Zoals we in de afbeelding hiernaast kunnen zien is het ruisen van de bomen nog net geen 20 dB. Een normaal gesprek daarentegen wordt al gauw gevoerd op 60 dB, maar de luchtdruk die daarbij op je oren wordt uitgeoefend is dan intussen al 1000 keer zo hoog. Bij de pijngrens van 120 dB is diezelfde geluidsdruk inmiddels al een miljoen keer zo hoog!

Als muziek in je oren…

Maar hoe zetten je oren die luchttrillingen nu om in geluid? Dat gebeurt eigenlijk in drie stappen (zie de afbeelding hieronder):

1. Het deel van je oor dat je kan zien (je ‘buitenoor’) vangt met behulp van je oorschelp de geluidstrillingen op en leidt deze via de uitwendige gehoorgang naar je trommelvlies. 2. In je ‘middenoor’ brengt het trommelvlies drie ‘gehoorbeentjes’ (“hamer”, “stijgbeugel” en “aambeeld”) in beweging, die op hun beurt de geluidstrillingen versterkt doorgeven aan je ‘binnenoor’. 3. In het ‘binnenoor’ tenslotte worden deze trillingen door haarcellen omgezet in elektrische signalen die door je hersenen ‘vertaald’ worden als het geluid van een naderende auto, iemands stem, of die ene bekende top 40 hit.

Piep in je oor

Zoals je hierboven al kon lezen wordt bij elke 20 dB de druk op je oren maar liefst 10 keer zo hoog. Bij 120 dB is die druk al zo hoog (maar liefst een miljoen keer!) dat de haarcellen die het geluid omzetten in elektrische signalen voorgoed beschadigd kunnen raken. Hierbij krijgen de haarcellen die aan het begin van je binnenoor zitten vanzelfsprekend de zwaarste klappen en aangezien deze haarcellen voornamelijk de hoge tonen registreren, zul je hier dus bij een gehoorbeschadiging het eerst last van krijgen. Misschien heb je het weleens gemerkt: die vage, maar constante piep in je oren na een avondje stappen is een duidelijk teken dat juist die haarcellen het behoorlijk zwaar te verduren hebben gehad de nacht ervoor!

Helaas is het meestal al te laat als je merkt dat je oren het niet zo goed meer doen als eigenlijk zou moeten. Gelukkig kun je op www.oorcheck.nl zelf even checken of met jouw oren alles nog in orde is en wat je zelf kunt doen tegen gehoorbeschadiging; Want uitgerekend gehoorbeschadiging is eigenlijk veel beter te voorkomen dan te genezen!

Ideeën voor een werkstuk

Wil je zelf ook je steentje bijdragen aan de preventie van gehoorbeschadiging, dan zou je hier bijvoorbeeld een werkstuk of je praktische schoolopdracht aan kunnen wijden: sla je gelijk twee vliegen in één klap! Hieronder vind je een aantal suggestie voor een werkstuk of een praktische schoolopdracht:

1. Doe een uitgebreide literatuurstudie naar de werking van het oor, verschillende vormen van gehoorbeschadiging, hoe deze ontstaan en vooral wat je er tegen kunt doen.

2. Maak een informatieve website over gehoor en gehoorbeschadigingen, met daarin de volgende onderwerpen: · hoe werkt ’t gehoor? · hoe ontstaan gehoorbeschadigingen? · wat voor soort gehoorbeschadigingen zijn er? · hoe kun je gehoorbeschadigingen voorkomen?

3. Maak een documentaire over gehoorbeschadiging met daarin bijvoorbeeld een: · interview met een KNO-arts die vertelt wat gehoorbeschadigingen zijn, hoe ze ontstaan en wat je er tegen kunt doen · interview met iemand die een gehoorbeschadiging heeft opgelopen, die vertelt hoe bij hem/haar gehoorbeschadiging is ontstaan en wat voor hem/haar de gevolgen ervan in het dagelijks leven zijn.

4. Organiseer een voorlichtingsmarkt over gehoorbeschadiging, waarbij je de volgende onderwerpen behandelt: · hoe werkt ’t gehoor? · hoe ontstaan gehoorbeschadigingen? · wat voor soort gehoorbeschadigingen zijn er? · hoe kun je gehoorbeschadigingen voorkomen? Regel hiervoor (bijvoorbeeld): · folders e.a. voorlichtingsmateriaal over gehoor en gehoorbeschadiging · nodig een oorarts (of andere gehoordeskundige) of iemand met een gehoorbeschadiging uit om vragen te beantwoorden

5. Doe geluidsmetingen (met een decibelmeter) op school, op straat, in de disco en nog een aantal andere (alledaagse) plekken en probeer hiermee potentiële ‘gehoorbedreigende’ situaties aan het licht te brengen, en hoe deze verbeterd kunnen worden.

6. Onderzoek hoe het met het gehoor van (een aantal van) je klasgenoten gesteld is, door hen een gehoortest af te nemen; ga na of dit gemiddeld gezien goed is, of dat er sprake is van een mogelijke gehoorsvermindering en waar dit dan waarschijnlijk door zou kunnen komen.

Bronnen:

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 20 april 2004

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.