Je leest:

Voetbal, Weer- en Klimaatvoorspellingen – zin en onzin van statistiek en de kracht van paleoklimaatstudies

Voetbal, Weer- en Klimaatvoorspellingen – zin en onzin van statistiek en de kracht van paleoklimaatstudies

Gastcolumn door paleoklimatoloog Henk Brinkhuis

Auteur: | 13 juli 2010

Elke twee weken verschijnt op Kennislink een gastcolumn. De columnist is steeds een andere onderzoeker, die vanuit zijn of haar vakgebied schrijft over de wetenschap achter een gebeurtenis in de maatschappij of uit ons dagelijks leven. Deze week: paleoklimaatwetenschapper Henk Brinkhuis.

Oxfordse statistici brachten vlak vóór het WK het bericht dat “het Nederlands elftal in de kwartfinale van het WK wordt uitgeschakeld door de latere wereldkampioen Brazilië”. De onderzoekers lieten de technische en tactische vaardigheden en ook de wereldranglijst geheel buiten beschouwing en keken alleen naar economische omstandigheden – aldus het AD op 11 mei (!) j.l. Statistiek in actie – overduidelijk een harde wetenschap. Toch?

Henk Brinkhuis links en rechts de Britse schrijver Redmond O’Hanlon, die ook meevoer op de Beagle.

Tijdens mijn Antarctische en Indische Oceaan omzwervingen (Beagle aflevering 30) kwamen berichten uit Nederland dat de wetenschap onder vuur lag. Men had ‘foutjes’ ontdekt in het IPCC rapport, en samen met een koude winter was de opwarming van de aarde plotseling onzin en onwaar. Niets meer dan een door de arrogante wetenschappers zelf bedachte hoax – alleen bedoeld om hun eigen tanende fondsen te spekken. Gemiddelde PVV en VVD politici maakten gehakt van hakkelende wetenschappers bij De Wereld Draait Door en Pauw en Witteman. Slechts weinigen wensen te begrijpen dat het IPCC rapport niets meer is dan een constant aanzwellend, verschuivend, en zeer, zeer omvangrijk ‘tussenverslag’. Zonder twijfel vol met fouten en foutjes.. en zaken die nog niet tot volledige wasdom zijn gekomen. Laat onverlet de rode draad en boodschap. Een vervelende boodschap die – onvermijdelijk – vooral statistisch van aard is. Een statistische inconvenient truth. Toch eiste zelfs de minister ‘harde cijfers en duidelijkheid’ van de klimaatwetenschappers.

IJsbergen in zicht tijdens de expeditie van 2010 bij Antarctica waar Henk Brinkhuis samen met collega Peter Bijl aan deelnamen.

Iedereen weet dat het voorspellen van het weer in Nederland behoorlijk lastig is. Men ervaart zelf het weer in real time en iedere burger kan zelf observeren dat een bepaalde regenwolk bijvoorbeeld bij de buren wel, en bij hem geen druppels brengt. Er is zelfs publieke acceptatie van gebruik van statistiek in de weersverwachting.. vijf dagen vooruit – kans op juistheid steeds kleiner.. Tuurlijk! Erwin Krol kan er naast zitten! Hij wel! Als je bedenkt dat het klimaat het gemiddelde weer is in een bepaalde regio, gemeten over 25 of zelfs 30 jaar, hoe onzeker zou het voorspellen van klimaats verandering dan zijn? Die cijfers kunnen slechts in statistische termen worden gevat, dat moge duidelijk zijn – voor iedereen (behalve de minister natuurlijk). En statistiek is statistiek – helder maar wazig en onzeker tegelijk.

Een manier om meer duidelijkheid te verschaffen is de klimaatsveranderingen van het verleden te reconstrueren, ook ten behoeve van een mogelijke toekomst. Monsters van boorkernen uit de oceaanbodem, de zinkput van het klimaat, vertellen hun verhaal: 1000 jaar per 4 cm klei. Al snel hebben we een beeld van honderdduizenden jaren klimaatdynamiek. En één van de vele lessen uit het verleden is dat er altijd een verband is geweest tussen atmosferische broeikasgasconcentraties (o.a. CO2) en temperatuur op aarde. Veel CO2: palmen op de Noordpool! Laag CO2: ijskappen! Of: als je meer broeikasgas in de atmosfeer plaatst, wordt het warmer; de kans daarop is 1 (zeker). Paleoklimaat-statistiek – helder en duidelijk.

Zie ook:

Dit artikel is een publicatie van Kennislink (gastcolumnist).
© Kennislink (gastcolumnist), alle rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 13 juli 2010

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.