Je leest:

Stratos breekt hoogterecord

Stratos breekt hoogterecord

Auteur: | 17 maart 2009

Na twee jaar ontwerpen, bouwen en testen was vandaag het uur van de waarheid aangebroken voor Stratos. De ruim vier meter lange raket werd volledig ontwikkeld en gebouwd door Delftse studenten van DARE, de raketbouwersvereniging van de faculteit lucht- en ruimtevaarttechniek. Hun raket bereikte een recordhoogte van maar liefst 12,55 kilometer, waarmee het hoogterecord voor amateurraketen met bijna twee kilometer wordt bijgesteld.

Dinsdag 17 maart, iets voor half twaalf. In het Zweedse Kiruna komt het kwik deze week voor het eerst dit jaar weer boven de nul. Het is stralend weer, onbewolkt en helder. Er is bijna geen wind. Op lanceerbasis Esrange staat een groep Delftse studenten klaar om het project waar ze twee jaar lang aan gewerkt hebben zijn ultieme test te zien doorstaan. Er wordt afgeteld, de motor wordt ontstoken, en met een spoor van dikke rook schiet Stratos de lucht in – 12,55 kilometer hoog, tot in de stratosfeer. Het is een feit: het Delftse studententeam heeft het hoogterecord voor amateurraketten in handen.

Bekijk hier een animatie van de vlucht van Stratos

Stratos is de meest ambitieuze amateurraket waar DARE (Delft Aerospace Rocket Engineering) ooit aan heeft gewerkt. Een team van zeventien studenten ontwierp en bouwde de tweetrapsraket tijdens de afgelopen twee jaar. De raket is helemaal zelf ontwikkeld en gebouwd, er zitten geen commercieel vervaardigde onderdelen in. Studenten van de opleiding lucht- en ruimtevaarttechniek namen het grootste gedeelte van de ontwikkeling voor hun rekening, en de elektronica werd gebouwd door een aantal elektrotechiek-studenten.

Testen voor perfectie

Verschillende onderdelen, waaronder de motoren, waren al afzonderlijk getest om te kijken of ze de lancering goed zouden doorstaan. De lancering moest perfect zijn om het ultieme doel van Stratos te bereiken: het hoogterecord voor amateurraketten, dat tot vandaag op 10,7 kilometer staat. Op 18 februari presenteerde het team het eindproduct: een vier meter hoge en 52 kilo zware raket die klaar was voor lancering. Maar die lancering kon niet gewoon in de achtertuin plaatsvinden…

(Klik op het plaatje voor een grotere versie.) Zo ziet Stratos eruit. De vier booster-motoren onderaan verzorgden samen de lancering vanaf de grond. Nadat de booster-motoren opgebrand waren, zorgde de koppeling tussen de twee delen (of trappen) van de raket ervoor, dat de lege motoren van de raket af vielen. Na een kort stukje vrije vlucht ging daarna de sustainer-motor aan, die Stratos het laatste zetje naar zijn recordhoogte gaf. Op het hoogtepunt van de raket werd het deel van de raket waar de experimenten in zitten uit de raket geduwd, waarna het aan een parachute veilig naar de grond dwarrelde. Illustratie: DARE/Stratos

In Nederland is het verboden om objecten hoger dan een kilometer de lucht in te schieten, tenzij daar speciale toestemming voor is verkregen. Bovendien is het hier vaak bewolkt, wat de raket onderweg naar boven flink kan afremmen. Vandaar dat het Stratos-team ervoor koos om uit te wijken naar de Zweedse lanceerbasis Esrange, bij de noordelijke stad Kiruna. De studenten arriveerden op 3 maart in de kleine stad in Lapland, en zijn tien dagen bezig geweest om de raket klaar voor lancering te maken. Daarna was het wachten op de juiste weersomstandigheden: de lancering is enkele malen uitgesteld vanwege bewolking en wind.

Op naar de ruimte

Nu de raket succesvol gelanceerd is, kan het team van DARE de meetresultaten die uit de precisie-apparatuur in Stratos werden opgehaald gaan analyseren, om te kijken wat er tijdens de minuut die de raket in de lucht is geweest precies is gebeurd. Zo kunnen de raketbouwers erachter komen waarom Stratos de door hen berekende maximale hoogte van 15 kilometer niet heeft gehaald. Maar ook kan DARE met behulp van die informatie en de ervaring die ze tijdens de ontwikkeling en bouw van Stratos hebben opgedaan hun volgende raket nóg beter maken – op naar de ruimte!

Stratos, korte tijd voor de lancering. De lanceerbasis Esrange is van de Zweedse ruimtevaartorganisatie SSC, en is door zijn noordelijke ligging heel geschikt voor dit soort lanceringen. Foto: SSC/Esrange

Zie verder:

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 17 maart 2009

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.