Je leest:

Speciale cel voorkomt orgaanafstoting

Speciale cel voorkomt orgaanafstoting

Auteur: | 6 augustus 2008

Speciaal gekweekte cellen kunnen het lichaam helpen een donororgaan niet af te stoten na transplantatie. Deze nieuwe techniek werd ontwikkeld en getest in Duitsland. In de toekomst moet een eenmalige behandeling met cellen in de plaats komen van een levenslange medicijnkuur.

Na elke orgaantransplantatie is er risico op afstoting. Het lichaam van de ontvanger beschouwt het donororgaan als iets vreemds dat opgeruimd moet worden. Het afweersysteem valt het donororgaan aan, waardoor de patiënt opnieuw ziek wordt of zelfs kan overlijden. Met een uitgebreide medicijnkuur (die vaak voor de rest van het leven moet worden genomen) is afstoting te voorkomen. Deze medicijnen hebben echter vaak ernstige bijwerkingen en er blijft altijd een risico op chronische afstoting (een traag verlopende vorm van afstoting die bijna niet te behandelen is).

Na transplantatie is er altijd risico op afstoting van het donororgaan. Dit is tegen te gaan met medicijnen. Deze hebben echter wel ernstige bijwerkingen en moeten vaak voor de rest van het leven gebruikt worden.

Kennismaking

Mede door de nadelen van medicijngebruik zijn wetenschappers op zoek naar alternatieven om afstoting van donororganen te voorkomen. Duitse wetenschappers hebben speciale cellen gekweekt die het lichaam van de patiënt moeten stimuleren om het transplantaat te accepteren. De kweek van deze cellen is een ingewikkeld en duur proces. Grofweg komt het erop neer dat witte bloedcellen van de ontvanger in het laboratorium al in contact worden gebracht met celmateriaal van de donor. Op die manier kunnen ontvanger en donor als het ware aan elkaar wennen. Het product van deze ‘kennismaking’ wordt uiteindelijk teruggegeven aan de patiënt. Dit kan zowel voor als na de transplantatie gebeuren.

De Duitsers hebben de werking van hun cellen al bekeken in twee kleine klinische tests bij niertransplantaties. In de eerste test werden de cellen toegediend na transplantatie, als aanvulling op de bestaande medicijnkuur. Zes van de twaalf patiënten hadden uiteindelijk voldoende aan een lage dosis van één medicijn dat het immuunsysteem onderdrukt. In vergelijking met de cocktail medicijnen die normaal gebruikt wordt, heeft deze behandeling veel minder bijwerkingen. In de tweede test kregen vijf patiënten de cellen toegediend voor transplantatie. Eén patiënt was is staat om tot acht maanden na de operatie helemaal zonder medicijnen te kunnen. Drie anderen hadden, net als in de eerste test, genoeg aan een lage dosis van één medicijn.

In plaats van een hele cocktail van medicijnen kunnen sommige patiënten na behandeling met speciale cellen toe met een lage dosis van slechts één medicijn dat de afweer onderdrukt.

Veilig en bruikbaar

Transplantatie onderzoeker James Hutchinson is blij met de resultaten: “We hebben niet kunnen aantonen dat patiënten echt voordeel hebben bij onze speciale cellen. Toch creëren de cellen in het lichaam een situatie waarin we de hoeveelheid medicijnen kunnen minimaliseren zonder dat het donororgaan wordt afgestoten. Bovendien hebben we laten zien dat de cellen veilig zijn en in de praktijk goed te gebruiken.” De onderzoekers kunnen nu aan de gang om de cellen verder te ontwikkelen en te verbeteren, zodat in de toekomst geen medicijnen meer nodig zijn na orgaantransplantatie.

Zie ook:

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 06 augustus 2008

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.