Je leest:

Schoonheid in de wetenschap

Schoonheid in de wetenschap

Is er in het fundamenteel wetenschappelijk onderzoek, behalve kennis en inzicht, ook schoonheid te vinden? Hans Galjaard, emeritus hoogleraar humane genetica, vindt van wel. Jarenlang verzamelde hij esthetische beelden uit het lab, vanonder de microscoop en vanuit het observatorium. Het resultaat van zijn zoektocht is vanaf 12 februari in het Museum Boijmans Van Beuningen te zien.

Achthonderd beelden en korte films worden er uiteindelijk in het Boijmans vertoond. Dat zijn niet allemaal foto’s van ongeboren baby’s in de baarmoeder, het onderwerp waar Galjaard zelf tijdens zijn wetenschappelijke carrière onderzoek naar deed. Hoewel echo’s van kleine foetussen bij de meeste mensen ongetwijfeld tot ervaringen van schoonheid leiden, is de blik in Rotterdam breder. Hans Galjaard riep namelijk de hulp in van ongeveer honderd collegawetenschappers, verbonden aan zo’n dertig instituten.

Dat leverde een tentoonstelling op met tien thema’s. Naast de foetus is er aandacht voor fysica, chemie, geologie, microbiologie, leven in water, schimmels, planten, muizen en mensen, en het heelal. Er zijn beelden van microscopisch kleine organismen, zoals bacteriekweekjes en schimmelkolonies, maar ook van fenomenen op onvoorstelbaar grote schaal, zoals het schilderachtige sterrencluster Eagle Nebula.

Verhalen achter het beeld

De beelden van de tentoonstelling zijn alleen gekozen vanwege hun esthetische waarde. Maar wie geïnteresseerd is in de wetenschappelijke verhalen achter het beeld, kan de komende tijd op Kennislink terecht. Zo vertelt geoloog Dirk Wiersma, wiens beelden de geologiezaal vullen, hier over zijn liefde voor fotografie, slijpplaatjes en verlepte bloemen.

Daarnaast kun je op Kennislink online de door Galjaard ingesproken audiotour doen. Vanuit je luie stoel of vanuit de museumzaal met je mobiele telefoon. Uiteraard met meer achtergrondinformatie over kristallisatie, algen en de magie van wetenschap.

Visitekaartje voor de wetenschap

Bij de meeste foto’s op Schoonheid in de Wetenschap ontbreekt iedere vorm van toelichting. Enerzijds is dat jammer – je raakt nieuwsgierig naar de betekenis van al die vormen en structuren die je ziet – maar tegelijkertijd zijn het kunstwerken op zich. Zoals het bij een adembenemend mooi schilderij ook niet altijd uitmaakt wat de titel is, zo kun je je als toeschouwer gewoon vergapen aan de spectaculaire beelden uit de natuur. Hans Galjaard pleitte er in zijn openingspraatje zelfs voor om op middelbare scholen al meer de nadruk te leggen op schoonheid in de wetenschap, in de hoop op die manier leerlingen een positievere kijk op onderzoek mee te geven. Mooie foto’s en ervaringen van schoonheid zouden in feite dus als visitekaartje van de wetenschap kunnen dienen.

Meer schoonheid: symposium en Museum Boerhaave

Voor wie meer wil weten over schoonheid en wetenschap, worden er twee symposia gehouden. Op 11 maart organiseerde het Museum Boijmans van Beuningen een symposium met presentaties door deskundigen uit de wetenschap en de kunsten. Sprekers zijn Vincent Icke, Robbert Dijkgraaf, Maarten Frens, Janneke Wesseling, Jan Molenaar (moderator), Gaël McGill en James McAllister. Kennislink was erbij en deed verslag.

Op vrijdag 13 mei volgt een tweede symposium over schoonheid en wetenschap, dit keer met Hans Galjaard, Vincent Icke, James McAllister, Sander Bais en Jan van de Craats. Deze dag (met lunch) wordt georganiseerd door het Museum Boerhaave in Leiden. In het Leidse museum voor de geschiedenis van natuurwetenschappen en geneeskunde is tegelijkertijd ook een selectie van de door Galjaard geselecteerde foto’s te zien. Heel toepasselijk: de foto’s hangen rond het Anatomisch Theater.

Zie ook

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 01 februari 2011

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.