Je leest:

Rokers zijn hardleerse beleggers

Rokers zijn hardleerse beleggers

Auteur: | 4 maart 2008

Rokers nemen op een andere manier beslissingen dan niet-rokers. In een beleggingsspel leren ze niet van hun eerdere ervaringen: ‘wat had kunnen zijn’ nemen ze niet mee in hun volgende beslissingen. Hoe dit komt, weten de onderzoekers niet, maar het is in ieder geval niet zo dat de hersenen van rokers anders werken.

Rokers nemen op een andere manier beslissingen dan niet-rokers. Dat blijkt uit onderzoek dat Read Montague en zijn collega’s gisteren publiceerden in het prestigieuze vakblad Nature Neuroscience. Proefpersonen kregen 100 dollar om te beleggen in een fictieve aandelenmarkt. Ze mochten telkens kiezen hoeveel ze daarvan investeerden. Vervolgens hoorden ze hoe de markt zich had ontwikkeld en wat hun winst was. Hierna mochten ze in de volgende beleggingsronde opnieuw investeren.

Normaal gesproken laten mensen die volgende investeringen afhangen van een aantal factoren, waaronder de winst die ze hadden kunnen maken als ze meer hadden geïnvesteerd. Hoe groter de ‘winst die had kunnen zijn’ in dit alternatieve scenario, hoe meer geld de proefpersoon vervolgens bereid is in te zetten. Ze hebben dus geleerd van de vorige keer en proberen het deze keer beter te doen.

Normaal gesproken neem je eerdere ervaringen – zoals de winst die je had kunnen maken als je wat meer risico had genomen – mee in je volgende beslissingen.

Rokers niet gevoelig voor ‘wat had kunnen zijn’

Rokers blijken echter niet gevoelig te zijn voor ‘wat had kunnen zijn’: zij laten de waarde van het alternatief niet meewegen in hun volgende investeringsbeslissing. Hiermee laten ze een kans om te leren van hun ervaringen voorbij gaan. Het maakt daarbij overigens weinig verschil of de rokers pas nog gerookt hebben of juist naar een sigaretje snakken.

Hoe het verschil in strategie tussen rokers en niet-rokers ontstaat, weten Montague en zijn collega’s niet. Hun onderzoek wijst uit dat het in ieder geval niet zo is dat nicotine het beslisproces in het brein aantast. De hersenen van beide groepen vertoonden tijdens het beleggen namelijk dezelfde activiteit. Klaarblijkelijk werkt het brein van een roker dus prima, maar negeert hij de signalen van zijn eigen hersenen.

Om de hersenactiviteit van de proefpersonen te meten gebruikten de onderzoekers een fMRI. Een fMRI-scanner (voluit: functional magnetic resonance imaging scanner) maakt een soort driedimensionale foto van het brein, waarbij gebieden die op dat moment actiever zijn dan de rest – en dus beter doorbloed – oplichten. Op deze manier kun je bijvoorbeeld zien welk deel van het brein reageert als iemand een beslissing maakt.

Dopaminebrein

Toch sluiten de onderzoekers niet uit dat deze ontkoppeling van hersenactiviteit en gedrag toch samenhangt met het roken zelf of de aanleg tot verslaving. Daarbij zou dopamine een rol kunnen spelen. Dopamine is een stofje dat vrijkomt in het brein na het roken van een sigaret, en dat onder meer zorgt dat je je prettig voelt. Het stofje is echter ook belangrijk voor de communicatie tussen verschillende hersengebieden. Om te weten te komen of dit inderdaad de reden is dat rokers en niet-rokers het beleggingsspel anders spelen, is verder onderzoek nodig.

Read Montague schreef ook het populair-wetenschappelijke boek ‘Waarom kies je dit boek?’ over hoe het menselijk brein beslissingen neemt.

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 04 maart 2008

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.