Je leest:

Overactief gen beschermt tegen Parkinson

Overactief gen beschermt tegen Parkinson

Auteur: | 5 februari 2009

Overproductie van het eiwit Nrf-2 vermindert symptomen van Parkinson bij muizen. Nrf-2 beschermt zenuwcellen in de hersenen (neuronen) tegen de effecten van schadelijke stoffen. Ook mensen produceren het Nrf-2 eiwit. Vandaar dat verschillende laboratoria al op zoek zijn naar medicijnen die de productie van dit eiwit verhogen. Toch denken farmacologen dat klinische testen met dergelijke medicijnen nog minimaal twee jaar op zich laten wachten.

Muizen met een overproductie van het eiwit Nrf-2 zijn beschermd tegen de ziekte van Parkinson. Het overtollige eiwit zorgt ervoor dat zenuwcellen in de hersenen (neuronen) niet beschadigd raken. Farmacologen van de universiteit van Wisconsin-Madison kwamen op het spoor van de beschermende rol van Nrf-2 bij Parkinson. In hun publicatie in vakblad PNAS stellen de onderzoekers dat verschillende laboratoria al op zoek zijn naar medicijnen die de Nrf-2 productie verhogen.

Toxische stof

Bij de ziekte van Parkinson gaat een klein aantal zenuwcellen uit het hersengebied dat bewegingen onder controle houdt (de substantia nigra) dood door een tekort aan dopamine. Omdat zenuwcellen bij een tekort aan dopamine geen berichten meer naar elkaar kunnen verzenden, is de motoriek bij Parkinson patiënten verstoord. Het meest herkenbaar zijn de trage bewegingen en het trillen. De precieze oorzaak van de ziekte is niet bekend. Wetenschappers gaan er vanuit dat Parkinson voor een deel erfelijk is. Ook de toxische stof MPTP (die soms in heroïne gevonden wordt) beschadigt zenuwcellen in de hersenen. In muizen en apen leidt toediening van MPTP tot Parkinson-achtige verschijnselen.

Paus Johannes Paulus II, Michael J. Fox en Prins Claus. Allemaal beroemdheden met Parkinson.

Natuurlijke bescherming

Muizen hebben een natuurlijk beschermingsmechanisme tegen de werking van MPTP. Astrocyten (hersencellen die de neuronen ondersteunen) produceren het eiwit Nrf-2. Dit eiwit zorgt ervoor dat honderden genen in actie komen. Daardoor zijn stoffen beschikbaar die nabij liggende neuronen beschermen tegen de schadelijke effecten van MPTP. Bovendien denken de onderzoekers dat astrocyten een deel van de giftige stoffen zelf ‘opeten’, waardoor het milieu in de hersenen voor neuronen minder gevaarlijk is. In Parkinsonmuizen waar de productie van het Nrf-2 tweemaal zo hoog ligt als normaal nemen de verschijnselen van de ziekte ook echt af.

Parkinsonmuizen waarbij de productie van het beschermende eiwit Nrf-2 tweemaal zo hoog ligt als normaal hebben minder verschijnselen van de ziekte.

Medicijnen

Ook mensen produceren het Nrf-2 eiwit. De farmacologen laten weten dat verschillende laboratoria inmiddels op zoek zijn naar medicijnen die de productie van dit eiwit verhogen. Jeffrey Johnson, één van de onderzoekers, legt uit: “We hebben de productie van Nrf-2 in muizen verhoogd door aan de genen te knutselen. Dit is bij mensen natuurlijk niet mogelijk. Daarom verwacht ik dat klinische testen met Nrf-2 eiwitten voor gebruik bij mensen nog minimaal twee jaar op zich laten wachten.”

Bronnen

Nrf2-mediated neuroprotection in the MPTP mouse model of Parkinson’s disease: Critical role for the astrocyte (Pei-Chun Chen et al.), PNAS, 2 februari 2009

Zie ook:

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 05 februari 2009

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.