Je leest:

Oostenwind geen doktersvrind

Oostenwind geen doktersvrind

Auteur: | 1 maart 2008

We hopen er allemaal op: zo’n stabiel hogedrukgebied dat zorgt voor onbewolkte dagen en aangename temperaturen. Behalve misschien de poli-dokters onder ons. Want zij zitten dan vaker met de armen over elkaar te wachten op patiënten die niet komen opdagen. Stijgt de barometerstand, dan gaat ook het aantal no shows omhoog. De beste remedie lijkt heropvoeding via de portemonnee.

Kort na hun kennismaking in het AMC – ze waren allebei net begonnen aan de studie Geneeskunde – spraken Gabor Linthorst en Jesse de Metz af: ‘Ooit schrijven we samen iets voor _The Lancet’._ Nu, vijftien jaar na dato, is die belofte ingelost. Op 9 februari jl. publiceerden de twee internisten in opleiding een _letter_in het gerenommeerde medische vakblad. ‘Geen geplande actie. Het onderwerp kwam gewoon op ons pad.’

No shows, daar gaat hun brief over: patiënten die zonder af te zeggen niet op hun afspraak verschijnen. Een groeiend probleem. Hoewel het per afdeling nogal kan verschillen, is het percentage wegblijvers hoog. ‘Op de poli Inwendige Geneeskunde van het Onze Lieve Vrouwe Gasthuis (OLVG) in Amsterdam ligt het rond de tien procent. Daar zit je dan als arts, gedwongen met je armen over elkaar. Bloedirritant, en soms ook gevaarlijk. Je weet immers niet wat er met de patiënt aan de hand is; misschien moet eigenlijk meteen actie worden ondernomen. En vergeet ook het kostenaspect niet: er zitten dokters en verpleegkundigen voor niets te wachten, apparatuur blijft onbenut. No showsmaken de toch al dure gezondheidszorg nóg duurder.’

Linthorst en De Metz besloten na te gaan of het aantal wegblijvers aan meteorologische trends onderhevig is. ‘Daar wordt van alles over geroepen. Als het warm is of juist koud, als er ijs ligt of sneeuw, dan zouden veel mensen niet komen opdagen. Allemaal natte vingerwerk.’

Over een periode van een jaar werden data van het KNMI vergeleken met gegevens van de drie poliklinieken Inwendige Geneeskunde van het OLVG. De conclusie: vallen de mussen van het dak, dan komen er minder patiënten opdagen. Mooi weer leidt tot meer wegblijvers, vooral in voorjaar en zomer. De optimale spijbelomstandigheden: een lichte bries uit het oosten, aangename temperaturen, een lekker zonnetje. Het schreeuwt bijna om een tegeltjeswijsheid – iets met hoge druk, oostenwind en lege wachtkamers. Nee, erg verrassend is hun conclusie niet, moet De Metz toegeven. En ja, de huidige preoccupatie met het broeikaseffect – ‘klimaat is hot’ – heeft zeker bijgedragen aan publicatie in zo’n belangrijk blad. ‘We waren zelf behoorlijk verbijsterd. Vonden het eigenlijk nogal hilarisch.’ Het probleem van de no showsis echter allerminst hilarisch. ‘Wat doe je eraan? Moet je wegblijvers op hun gedrag aanspreken? Dat kost tijd en is niet bevorderlijk voor de arts-patiëntrelatie. Het kan de communicatie verslechteren. Sommige mensen houden er nu eenmaal andere ideeën op na over afspraken. Heropvoeden is onze taak niet.’

Het AMC koos voor een andere aanpak. Een klein jaar lang werd op de poli Inwendige Geneeskunde geëxperimenteerd met een zogenaamd wegblijftarief. De patiënt die niet kwam opdagen zonder zich minstens 24 uur van tevoren te hebben afgemeld, kreeg een rekening thuisgestuurd van veertig euro. De pilot ‘laat ondubbelzinnig zien’, aldus de evaluatie, dat het probleem van de no showsop deze manier afneemt. Het aantal wegblijvers daalde met maar liefst 35 procent, waarbij we overigens wel moeten aantekenen dat ook de registratie verbeterde, waardoor minder onterechte no showswerden gemeld. De boete zorgde voor een toegenomen bewustzijn bij de patiënt, en ‘netter gedrag’. De polikliniek heeft dan ook besloten het wegblijftarief structureel te gaan invoeren. Heropvoeding via de portemonnee werkt. Onder alle weersomstandigheden.

Dit artikel is een publicatie van AMC Magazine.
© AMC Magazine, alle rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 01 maart 2008

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.