Je leest:

Misdaad loont

Misdaad loont

Auteur: | 10 april 2006

De kans dat iemand die een misdrijf pleegt de gevangenis ingaat, is heel klein. Dat blijkt uit het rapport slachtoffers van criminaliteit van het Sociaal Cultureel Planbureau dat vorige week samen met het rapport Voorzieningen voor slachtoffers van misdrijven is aangeboden aan minister Donner van Justitie.

Als je fiets wordt gestolen, ga je dan naar de politie? En is het wel eens gebeurd dat de politie de fietsendief ook daadwerkelijk oppakte? Waarschijnlijk niet, want misdrijven worden maar zelden opgehelderd.

Eén op de vijf Nederlanders was in 2004 slachtoffer van een misdaad. De rapporten liegen er niet om. In 2004 werden 3.4 miljoen mensen slachtoffer van een misdrijf. Het aantal delicten gepleegd is nog wat hoger, wel 4,6 miljoen. Bij 1 miljoen delicten gaat het om een geweldsmisdrijf. Bij de overige 3.6 miljoen misdrijven gaat het om diefstal of vernieling.

Ruim éénderde van de misdrijven bestaat uit diefstal. Fietsdiefstal staat helemaal bovenaan, gevolgd door diefstal uit auto’s, zakkenrollerij en inbraak. Bij 1,8 miljoen andere delicten is sprake van vernieling. Bij bijna de helft van de vernielingen gaat het om auto’s. De 1 miljoen misdrijven die dan nog overblijven zijn zwaardere misdrijven, namelijk geweldsdelicten. In meer dan de helft van de gevallen gaat het om bedreiging, bij een kwart om mishandeling en bij 140.000 gevallen is sprake van een seksueel misdrijf.

Alhoewel het gevoel van veiligheid in Nederland steeds verder daalt en de criminaliteitscijfers hoog lijken, valt het in werkelijkheid allemaal wel mee. Het aantal delicten per honderdduizend inwoners is sinds 1980 nauwelijks gestegen. Onze maatschappij is nu dus ongeveer even misdadig als in de jaren tachtig.

Opvallender is het aantal misdrijven dat opgelost wordt. Van alle 4,6 miljoen delicten worden er maar 147 duizend ‘opgehelderd’, dat wil zeggen dat de politie een verdachte hoort. Het aantal delicten waarvan aangifte gedaan wordt ligt veel hoger: 1.3 miljoen. Terwijl een steeds groter percentage van de slachtoffers aangifte doet, (dit steeg de afgelopen decennia van 50 tot 80 procent) is het aantal delicten dat wordt opgehelderd gedaald van 34 tot 21 procent. Daarbij moet wel vermeld worden dat het nog wel eens slechter is gegaan met de opheldering van zaken. In het jaar 2000 was de kans dat een zaak na aangifte wordt opgehelderd slechts vijftien procent.

In 54000 gevallen werden straffen opgelegd. In de 100.000 andere gevallen die ‘opgehelderd’ werden, zijn taakstraffen of geldboetes uitgedeeld, werd de zaak geseponeerd of werd alleen een verdachte gedagvaard. Geweldsdelicten worden (gelukkig) relatief vaak opgehelderd.

Slachtofferhulp

De rapporten laten zien dat de zorg voor slachtoffers de laatste decennia is uitgebreid. Met name slachtofferhulp Nederland lijkt een steeds belangrijkere rol te gaan spelen. In 2004 deden 97000 mensen een beroep op slachtofferhulp. Hoewel de aandacht voor slachtofferhulp gestegen is, blijkt uit slachtofferenquêtes dat 30 procent van de slachtoffers ontevreden is over de manier waarop de politie hun behandeld als ze aangifte doen. Professor van Dijk, die vorige maand een leerstoel victimologie aanvaardde, stelt dat er nog een grote kloof gaapt tussen de vraag en het aanbod van slachtofferhulp.

Zie ook:

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 10 april 2006

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.