Je leest:

Minister ontvangt boek over ID

Minister ontvangt boek over ID

Auteur: | 9 juni 2005

Minister van der Hoeven (OCW) nam op 8 juni een boek over Intelligent Design in ontvangst.

Wat een enkel regeltje in iemands weblog al niet teweeg kan brengen: vooral wanneer deze persoon minister van Onderwijs en Wetenschappen is…

Woensdagochtend nam de minister van OCW, Maria van der Hoeven, het eerste exemplaar van het boek “Schitterend ongeluk of sporen van ontwerp” van o.a. Cees Dekker in ontvangst. Het boek is nu pas in de boekhandels verkrijgbaar, maar al een paar weken de aanleiding tot een verhitte discussie tussen de wetenschap en de godsdienst.

Minister van der Hoeven (links) neemt het boek “Schitterend ongeluk of sporen van ontwerp” van één van de auteurs, Cees Dekker (rechts) in ontvangst.

Eén van de oorzaken daarvoor is de volgende opmerking van 2 maart uit van der Hoeven’s weblog:

“Woensdag had ik een interessant gesprek met Cees Dekker, nano-technoloog in Delft en winnaar van de Spinoza-prijs. Hij is aanhanger van de ‘Intelligent Design’-gedachte. Die komt er op neer komt dat er een ‘designer’, een schepper ten grondslag ligt aan alle bestaan hier op aarde. Ik vond het een boeiend gesprek. Tegenover mij zat iemand die wetenschap en persoonlijk geloof heel goed wist te combineren. Ikzelf geloof evenmin in ‘toeval’. Wat islam, jodendom, christendom verbindt is de gedachte dat er een ‘schepper’ is, hoe die dan ook verder mag worden aangeduid. Ik zie mogelijkheden om hiermee verbindingen te scheppen. Die zouden vooral in het academisch debat gelegd kunnen worden. Als we erin slagen om wetenschappers van verschillende geloofsrichtingen met elkaar te verbinden, kan het uiteindelijk misschien zelfs wel worden toegepast op scholen en in lessen. Er zal door een paar van mijn ambtenaren nog met Dekker worden doorgepraat over hoe we dit debat vorm kunnen gaan geven.”

Zelf zegt de minister in haar weblog “geen aanhanger te zijn van de Intelligent Design-gedachte”. Maar in een later interview met de Volkskrant beweert ze dat “we moeten erkennen dat de evolutietheorie niet volledig is, en dat we nog steeds nieuwe dingen ontdekken” en er volgens haar “ruimte moet zijn voor een scheppingsgedachte”.

Op steun vanuit de Tweede kamer hoeft de minister hierbij niet te rekenen. D66-Kamerlid Lambrechts noemt de opmerking van minister Van der Hoeven “vijf stappen terug”. "Zes jaar geleden hebben wij afgesproken dat alle scholen de evolutietheorie zouden onderwijzen. De minister wekt op z’n minst de suggestie dat de ID-leer een gelijkwaardige leer is’’, aldus Lambrechts. Ook kamerleden als Azough (Groen Links) en Kranneveldt (LPF) lieten weten Intelligent Design nadrukkelijk af te wijzen. Bakker (D66) vroeg zich zelfs af of het zo ver zal komen dat godsdienstige opvattingen de inhoud van de biologieles gaan bepalen.

Debat

Zover zal het volgens van der Hoeven niet komen. “De verschillende ontstaanstheorieën zijn en blijven gewoon onderdeel van de eindtermen biologie”, aldus de minister van onderwijs. Van der Hoeven wil alleen maar een debat aanzwengelen. Of zoals zij het zelf in haar toespraak verwoordde:

“Ik heb de afgelopen maanden publiekelijk de relatie tussen wetenschap en religie aan de orde gesteld. Daarmee wil ik ertoe oproepen dat wetenschap en religie op een respectvolle manier met elkaar in dialoog gaan, om daarmee een groter onderling respect tussen mensen met verschillende levensbeschouwelijke achtergronden te bereiken, ook in het onderwijs…. Ik heb de stellige overtuiging dat alleen een respectvolle en serieuze dialoog voor dat klimaat kan zorgen. Ik zag dat Kennislink, één van de organisaties die bij uitstek is gericht op wetenschaps en techniekeducatie, al een handreiking heeft gedaan aan leraren die in hun klassen het debat willen vormgeven. Dat is precies het soort initiatieven dat nodig is.”

Op zich is er in een democratische samenleving als de onze niets tegen een ‘open debat’. Iedereen staat vrij om de ontwikkeling van het leven te verklaren aan de hand van mutatie en natuurlijke selectie, danwel te geloven in een goddelijke schepping. En terecht constateerde de minster vamorgen in haar toespraak “dat er een kloof is gegroeid tussen wetenschap en religie”. Maar gooit de minister nu juist niet zelf de kolen op het vuur door deze twee tot een gedwongen huwelijk te forceren? De evolutietheorie is immers gestoeld op de natuurwetenschappelijke grondbeginselen van het vak biologie. Het geloof in een schepper daarentegen is als religieuze visie veel meer op zijn plaats in het levensbeschouwelijk onderwijs.

Probleem

Minister van der Hoeven is echter bang dat de kloof tussen wetenschap en religie “het voor een deel van onze jonge mensen onnodig moeilijk zou maken om deel te hebben aan die zoektocht naar fundamentele kennis”. Als voorbeeld hiervan geeft zij de “meer orthodoxe moslims”, waarvan de “levensbeschouwelijke opvattingen vaak als strijdig gezien worden met de wetenschap. En omdat wetenschap en wetenschappelijk denken een belangrijke pijler zijn van onze samenleving, wordt dit door Moslims al snel ervaren als een aanval op hun levensbeschouwing en daarmee als een aanval op hun plaats in onze samenleving.”

Als minister van onderwijs ziet Van der Hoeven het dan ook als haar taak om “een groter onderling respect tussen mensen met verschillende levensbeschouwelijke achtergronden te bereiken, ook in het onderwijs”.

Maar wat heeft het probleem van de minister nu eigenlijk inhoudelijk te maken met een natuurwetenschappelijke theorie als de evolutietheorie? Wat een debat tussen wetenschap en religie moet gaan opleveren valt nog te bezien, zeker omdat de animo ervoor binnen de natuurwetenschappelijke gemeenschap niet erg groot is. Het algemeen publiek vaart er ondertussen wel bij: met discussies op tv, nieuwe boeken en columns in kranten kan iedereen zich informeren over ID en evolutieleer.

Reacties

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 09 juni 2005

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.