Je leest:

Maria Agnesi

Maria Agnesi

Auteur: | 1 december 1997

In de eerste helft van de 18de eeuw organiseerde de welgestelde Milanese professor Pietro Agnesi bij hem thuis wetenschappelijke bijeenkomsten. Al als kind nam zijn dochter Maria Gaetana Agnesi daaraan actief deel. De gesprekken, die wetenschappelijke onderwerpen betroffen, werden altijd gevoerd in het Latijn, maar Maria sprak met vrijwel alle buitenlandse bezoekers in hun eigen taal.

Op haar elfde beheerste ze niet alleen Duits, Spaans en Frans, maar ook Grieks en Hebreeuws. Aan het eind van de 17e eeuw was de differentiaal- en integraalrekening ontdekt en die had de weg geopend naar nieuwe theorieën in de wiskunde en talloze nieuwe toepassingen. De beweging van een satelliet om de aarde wordt in wezen nog steeds met behulp van uit die tijd stammende theorie beschreven. In 1748 verscheen van Maria Agnesi een belangrijk boek over die differentiaal- en integraalrekening.

Maria Gaetana Agnesi Bron: www.museoscienza.org

Heks van Agnesi

Maria Agnesi (1718-1799) is echter vooral bekend door de wiskundige kromme die de ‘heks van Agnesi’ wordt genoemd. In xy-coördinaten kunnen we de kromme beschrijven door y(x2 + a2) = a3 met a > 0 een willekeurige constante. Deze kromme ontstaat wanneer je een rechte lijn over een cirkel laat ronddraaien (zie tekening). De kromme heette daarom oorspronkelijk een ‘versiera’ (afgeleid van het Latijnse vertere = draaien). Het woord ‘versiera’ was echter ook een afkorting van ‘avversiera’ of ‘vrouw van de duivel’. De Engelsman Colson die het boek van Agnesi in het Engels vertaalde, zou de twee betekenissen door elkaar hebben gehaald.

De heks van Agnesi. Als je de stippellijn door O laat ronddraaien en A op l en B op de cirkel laat meebewegen, dan snijden de vertikale stippellijn door A en de horizontale stippellijn door B elkaar in een punt P op de kromme

Engel

Maria Agnesi was in het geheel geen heks, eerder een engel. Hoewel ze zich ongetwijfeld graag met wetenschap bezig hield, lijkt het erop alsof ze het ook deed om haar vader een genoegen te doen. Bij zijn overlijden in 1752 trok ze zich terug uit het wetenschappelijke leven en wijdde zich verder tot aan haar dood in 1799 aan armenzorg en religieuze studies.

Dit artikel is een publicatie van Pythagoras (KWG).
© Pythagoras (KWG), alle rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 01 december 1997
NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.