Je leest:

Het geheim van de magneet-monstertjes

Het geheim van de magneet-monstertjes

Auteur: | 13 augustus 2009

Meestal is nieuws over de ontrafeling van DNA van bacteriën niet zulk groot nieuws. Maar vandaag maken we een uitzondering voor een microbe die met hulp van ijzerbolletjes van zichzelf een magneet maakt. Die ijzerbolletjes kunnen mensen helpen bij het genezen van vervelende ziekten.

Dit is ’m dan: de magnetische bacterie Desulfovibrio magneticus.
Genome Research

Waarom hij het doet weten onderzoekers niet precies: de bacterie Desulfovibrio magneticus geeft zichzelf volledig over aan het aardmagnetisch veld zoals een kompas dat doet. Dat komt doordat hij in zijn cel minuscule ijzerbolletjes aanmaakt, die met z’n allen de bacterie richting een magnetische pool trekken. Dat gebeurt zelfs wanneer de microbe dood is.

Hoe onhandig het ook moet voelen om een levend kompas te zijn, wetenschappers zijn stikjaloers op de ijzerbolletjes van D. magneticus. Vooral nanotechnologen hebben de grootste moeite om zelf kleine ijzeren bolletjes te bouwen die tegelijkertijd magnetisch maar ook veilig zijn voor medische doeleinden.

Zulke ijzerbolletjes zouden in het menselijk lichaam prima als medicijnpostbode kunnen functioneren. Het idee is dat je een geneesmiddel tegen bijvoorbeeld kanker koppelt aan een ongevaarlijk magnetisch bolletje, waarna je een sterk magnetisch veld bij de tumor plaatst. En voilà: het nu magnetische medicijn komt aan op plaats van bestemming, zonder bijwerkingen.

De ijzerbolletjes in de bacterie bestaan eigenlijk uit magnetiet. Het magnetiet zelf is nooit bol, maar kristalvormig. Magnetische bacteriën lijmen een ronde laag om hun kristallen heen. Dan krijg je wel een bol, die wetenschappers een magnetosoom noemen.
Open Source Nanotechnology

Zo precies medicijnen afleveren is lastig, en wetenschappers willen daarom wel weten hoe D. magneticus zijn magnetische ijzerbolletjes precies maakt. Met de publicatie van het genoom van de bacterie is daar deze week een grote stap in gemaakt. Dat is te danken aan een groep Japanse biologen van de universiteit van Tokyo. In het vakblad Genome Research laten ze weten dat ze al een paar genen voor de ijzerbolletjes hebben gevonden.

De biologen ontdekten de belangrijke genen door het DNA van D. magneticus met andere magnetische bacteriën te vergelijken. Die verschilden heel erg van elkaar, op een die ene paar stukjes DNA na. Daarin zit ongetwijfeld het geheim van de ijzerbolletjes gesloten, zeggen de onderzoekers.

Voorlopig hoeven we voor mensen nog geen magnetische medicijnen te verwachten. Zelfs wanneer onderzoekers op een dag begrijpen hoe de magnetische bacterie zijn ijzerbolletjes maakt, moeten ze ook nog een manier bedenken om er medicijnen aan te koppelen. En het moet ook allemaal veilig blijven; voordat dat allemaal is uitgezocht, zijn we wel een paar jaar verder.

Zie ook

Meer biotechnologie op Ditisbiotechnologie.nl

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 13 augustus 2009
NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.