Je leest:

Genoom van koe is typisch koe

Genoom van koe is typisch koe

Auteur: | 27 april 2009

De genetische code van de koe is deze week ontrafeld. Zo hopen onderzoekers beter te begrijpen hoe bij de koe melkproductie en het immuunsysteem werken.

Koeien: de heilige melkgraal. Nu met praktische DNA-handleiding.

De genetische code van de koe is deze week ontrafeld. Zo hopen onderzoekers beter te begrijpen hoe bij de koe melkproductie en het immuunsysteem werken. Met deze inzichten kunnen biotechnologen respectievelijk ’s werelds melkproductie verbeteren, of nieuwe geneesmiddelen voor mensen ontwikkelen.

Wat maakt een koe een koe? Behalve zijn onmiskenbare ‘boe’-klanken, heb je natuurlijk de vier koeienmagen en het feit dat de koe ongelofelijk veel melk produceert. Wereldwijd tappen boeren uit koeienuiers maar liefst 550 miljard kilo melk; da’s ongeveer viervijfde deel van alle melk ter wereld. Voor het eerst is de genetische basis van al die eigenschappen openbaar geworden: driehonderd wetenschappers uit vijfentwintig landen hebben na zes jaar werk het genoom van de koe ontrafeld. Ze publiceren hun vondst in de laatste editie van Science.

Met de publicatie van het koe-genoom is het voor biotechnologen veel makkelijker om gentechnologie in te zetten op de typische koe-eigenschappen. Melkproductie is zo’n eigenschap. De onderzoekers vonden veel meer unieke genen voor melk bij koeien, dan bij bijvoorbeeld mensen of muizen.

Met deze informatie zouden koeien genetisch gemodificeerd kunnen worden, zodat ze melk geven die gezonder is voor mensen. Maar ook andere toepassingen zijn denkbaar. Wetenschappers kunnen bijvoorbeeld ook kijken of melk maken misschien zelfs zonder koeien kan. Denkend aan al die non-stop uiertapperijen, zou dat het leven van menig koe aanzienlijk verbeteren.

Daarnaast bevat het koe-DNA unieke gegevens voor zijn immuunsysteem. Zeker vergeleken bij de mens lijkt het immuunsysteem van de koe meer te zijn geëvolueerd, schrijven de onderzoekers. Dat kan nieuwe inzichten opleveren in het bestrijden van ziekten. Of de koe daarmee in de toekomst vaker als proefdier zal worden gebruikt, wordt nergens genoemd.

Afgezien van bovenstaande biotechnologische mogelijkheden zal deze publicatie het makkelijker maken om inteelt bij koeien te voorkomen. De onderzoekers hebben namelijk niet één, maar zes koeienrassen geanalyseerd. Daardoor kwamen ze erachter dat koeien wereldwijd ongeveer even divers zijn als alle mensenrassen bij elkaar.

Dat is positief nieuws, want dat maakt de koe als soort weerbarstig tegen ziektes. Kanttekening hierbij: de onderzoekers denken dat de diversiteit op dit moment flink daalt. Maar goed, nu bekend is hoe de koegenen wereldwijd verdeeld zijn, is het ook weer makkelijker om inteelt tegen te gaan. Je kunt dan immers op basis van DNA zeggen: het kruisen van koe A met koe B houdt de koe divers.

Meer biotechnologie op Ditisbiotechnologie.nl

Dit artikel is een publicatie van Ditisbiotechnologie.nl.
© Ditisbiotechnologie.nl, alle rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 27 april 2009

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.