Je leest:

Geleend uit het Indo-Europees

Geleend uit het Indo-Europees

Auteur: | 17 oktober 2007

Het Fins en het Estisch behoren niet tot de Indo-Europese taalfamilie. Toch zijn er in deze talen veel Indo-Europese leenwoorden te vinden. Paul van Linde van de Rijksuniversiteit Groningen schrijft in zijn proefschrift The Finnic vocabulary against the background of interference over de herkomst van een groot aantal Finse woorden.

De meeste Europese talen behoren tot de tak van de Indo-Europese talen. Onder het Indo-Europees vallen bijvoorbeeld de Germaanse talen (Engels, Duits, Nederlands), de Romaanse talen (Spaans, Frans, Italiaans), de Slavische talen (Russisch, Pools), maar ook het Latijn en het Grieks. Daarnaast is er nog een handjevol talen dat niet binnen deze taalfamilie thuishoort. Het gaat om het Fins, het Estisch (in Estland), het Laps (in Lapland), het Hongaars en nog een paar kleinere talen in Rusland. Deze talen worden ook wel aangeduid als de Finoegrische of Oeraalse talen.

Oeral

De Oeraalse taalfamilie bestaat uit ongeveer dertig talen, met samen ongeveer 20 miljoen sprekers. De naam verwijst naar het oorspronkelijke leefgebied van deze taalfamilie, dat in de buurt van de Oeral (gebergte in Rusland) lag. De tegenwoordige sprekers wonen in Estland, Finland, Hongarije, Rusland, Noorwegen, Zweden en de buurlanden van Hongarije.

Bron: Wikipedia

Behoudend

De Oeraalse talen zijn altijd sterk beïnvloed door het Indo-Europees. Men neemt aan dat er in de Oeraalse oertaal al leenwoorden uit de Indo-Europese oertaal zijn overgenomen. Maar ook in de latere fasen van beide taalfamilies bleef dit leencontact bestaan. In de Oostzeefinse talen, waartoe het Fins en het Estisch behoren, zijn nog veel van dit soort leenwoorden terug te vinden. Dat hebben ze te danken aan hun behoudende karakter. Vergelijk bijvoorbeeld het Finse kunin-gas ‘koning’ met het Oergermaanse *kuningaz (vgl. Zweeds kung, Engels king). Andere bekende oude Germaanse leenwoorden in het Fins zijn rengas ‘ring’ en ranta ‘oever, strand’.

Leenwoorden

Het onderzoek naar Indo-Europese leenwoorden in het Oostzeefins kwam aan het eind van de 19e, begin 20e eeuw goed op gang. In de jaren ’70 van de 20e eeuw vond een ware doorbraak plaats, toen een groot aantal Oostzeefinse woorden werd toegeschreven aan het Indo-Europees. Terwijl eerder werd aangenomen dat deze woorden altijd in de taal aanwezig waren geweest, werden ze voortaan beschouwd als leenwoorden. De leenwoorden zijn overgenomen uit verschillende stadia van de Indo-Europese talen. In het proefschrift van Van Linde wordt een duidelijke tweedeling gemaakt tussen de woorden die oorspronkelijk tot het Oostzeefins behoren, en de woorden die geleend zijn uit het Indo-Europees.

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 17 oktober 2007

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.