Je leest:

Geen geld voor Hubble-reparatie

Geen geld voor Hubble-reparatie

Auteur: | 7 februari 2005

Van het Witte Huis hoeft het niet meer, die Hubble-telescoop. Plannen om de haperende batterijen en gyroscopen van het beroemde observatorium te vervangen komen wat betreft Bush-II niet in het NASA-budget. Astronomen geven nog niet op.

Op 7 februari werd het officieel bekend: Hubble mag van de Amerikaanse regering in de ruimte sterven. De regering Bush legde het Congres een begroting voor, waarin slechts genoeg financiele ruimte is om Hubble gecontroleerd in de oceaan te laten storten. Er is geen post ‘reparatie Hubble-telescoop’.

“Hubble is een stervend ruimtevaartuig”, verduidelijkte NASA’s comptroller (financieel directeur) Steve Isakowitz. “We hebben besloten dat het te gevaarlijk is de telescoop te repareren.” Bij zo’n missie moeten astronauten met een van de Space Shuttles naar de Hubble-telescoop, maar sinds het Columbia-ongeluk in 2003 staan die aan de grond.

Twee camera’s die bij de geplande Hubble-service-missie geinstalleerd zouden worden, krijgen misschien een plek op een nieuw te ontwerpen satelliet, beloofde Isakowitz. Maar: “er komt geen service-missie met de shuttle. (…) Dat is geen kwestie van geldtekort, we vinden het risico te groot.”

Het blad Nature berichtte al op 27 januari dat volgens Amerikaanse ambtenaren alléén geld was gereserveerd voor het veilig uit zijn baan halen van de ruimtetelescoop. De vrijgekomen fondsen gaan onder andere naar het vorig jaar aangekondigde project om mensen op de maan en op Mars te krijgen.

Een groot deel van NASA’s budget is bestemd voor het afbouwen van het internationale ruimtestation ISS met de bestaande shuttle-vloot, en het ontwerp van een vervanger voor de shuttles. Na 15 jaar topwerk komt met deze begroting een onnodig einde aan het succesvolste instrument uit de sterrenkunde.

De Hubble Space Telescope (HST) werd gelanceerd op 24 april 1990. Vier onderhoudsmissies breidden de capaciteiten van het observatorium steeds verder uit. Ook werden telkens batterijen en gyroscopen (nodig voor het precies richten van de satelliet) vervangen. bron: HSTKlik op de afbeelding voor een desktop-formaat van deze afbeelding.

Geld voor opknapbeurt

Het nieuwe budgetvoorstel is nog niet aangenomen en er bestaat dus een kans dat het Amerikaanse Congres net als vorig jaar NASA’s budget verhoogt om de Hubble in de ruimte te houden. Democratisch Senaatslid Barbara Mikulski (Maryland) tegen Nature: “Vorig jaar heb ik de strijd aangevoerd om 300 miljoen dollar extra voor Hubble’s service-missie te krijgen, en ik ben van plan dat nu weer te doen.”

Experts schatten dat er een miljard dollar nodig is voor een fatsoenlijke service missie. Die kan volgens een recent rapport van de Amerikaanse National Academies het beste worden uitgevoerd door echte astronauten in plaats van door robots. Vertrekkend NASA-topman Sean O’Keefe hield een bemande service missie altijd tegen en boog uiteindelijk voor druk uit de wetenschappelijke wereld door de haalbaarheid van een robotmissie te laten onderzoeken.

Tijdens de ruimtemissie, wie haar ook uitvoert, moeten de aftakelende onderdelen van Hubble vervangen worden door de nieuwste apparatuur. Dat gebeurde al vier keer eerder, waardoor de Hubble-telescoop zijn hele leven lang up to date bleef. Zonder onderhoudsbeurt houden de laatste drie van Hubble’s zes oorspronkelijke gyroscopen er binnen twee jaar mee op. De telescoop is dan niet meer nauwkeurig te richten en dus buiten bedrijf. Ook Hubble’s batterijen en zonnepanelen zijn dringend aan vervanging toe.

Ook om Hubble veilig uit zijn omloopbaan te halen is geld nodig, maar een stuk minder dan voor een complete opknapbeurt. Als Hubble aan zijn lot werd overgelaten, zou hij door minieme wrijving met de paar atomen die hij in zijn baan tegenkomt uiteindelijk neerstorten. NASA wil een ongecontroleerde crash voorkomen en de satelliet voorzien van een raketmotor. Die moet Hubble de atmosfeer in dwingen waar NASA dat wil, zodat niet-verbrande resten in de oceaan storten.

De Hubble Space Telescope heeft al veel beroemde afbeeldingen vanuit de diepe ruimte opgeleverd. In januari 2004 werden de eerste opnames uit het Ultra Deep Field gepubliceerd, een opname van 80 dagen naar één stukje van de hemel. Daardoor zijn lichtzwakke voorwerpen uit het vroege heelal te zien. bron: NASA

“Ik hoop dat deze berichten niet kloppen”, zei sterrenkundige Holland Ford van de John Hopkins Universiteit tegen de website Space.com. Ford hielp de nieuwe Hubble-camera ontwerpen. “Als Hubble wordt neergehaald gaat er een hoop belangrijk wetenschappelijk onderzoek niet door”, voegde hij toe.

O’Keefe heeft een nieuwe bemande servicemissie naar de Hubble altijd tegengehouden als zijnde “te riskant”. Na het ongeluk met space shuttle Columbia in 2003 heeft geen enkele space shuttle meer de ruimte gekozen. Ondertussen werkte NASA hard om de kans op nog een dodelijk shuttleongeluk te verkleinen. Waarschijnlijk wordt de shuttle Atlantis in mei dit jaar gelanceerd, maar het lijkt erop dat de shuttle-missies zich zullen concentreren op het afbouwen van het International Space Station (ISS).

Hubble is onvervangbaar. Zijn geplande opvolger, de James Webb Space Telescope, is bijvoorbeeld alleen gevoelig voor infraroodstraling, terwijl Hubble juist in allerlei golflengtes kon zien. Geen enkele telescoop op aarde kan zó nauwkeurig meten als de veelzijdige Hubble. Sterrenkundigen kunnen het instrument daarom nauwelijks missen. Het ziet ernaar uit dat het Witte Huis de prestige die bij mannen op de maan hoort vóór kwalitatief hoogstaand wetenschappelijk onderzoek laat gaan. Hopelijk fluit het Amerikaanse Congres de nieuwe regering terug.

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 07 februari 2005
NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.