Je leest:

Foton M2 draagt Nederlands experiment

Foton M2 draagt Nederlands experiment

Op 31 mei wordt vanuit Kazachstan een Soyuz-raket gelanceerd op een zestiendaagse wetenschappelijke missie. Het Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium (NLR) ontwierp een deel van de apparatuur.

Aan boord van de raket bevinden zich 39 uiteenlopende experimenten. Het NLR ontwierp de meetapparatuur bij de ‘biofilter’ een box waarin de groei van bacteriën in de ruimte wordt bestudeerd.

Het experiment moet belangrijke gegevens opleveren over welke materialen in ruimtevaartuigen onder welke omstandigheden gevoelig zijn voor aantasting door bacteriën. Daarmee draagt het biofilter-experiment bij aan het verhogen van de veiligheid van astronauten tijdens hun ruimtemissies.

In de ‘biofilter’ zijn verschillende materialen verwerkt die veelvuldig in ruimtevaartuigen worden toegepast, zoals staal, aluminium en polipropyleen. Er wordt vastgelegd in hoeverre deze materialen worden aangetast door een mix van bacterieculturen. Het bedrijf Bioclear voert dit gedeelte van het experiment uit. Het NLR heeft een optische sensor ontwikkeld die bacteriële groei meet aan de hand van de troebelheid van een waterige oplossing. Onderzocht wordt welk effect het ontbreken van de zwaartekracht heeft op de ontwikkeling van deze bacteriën.

De’biofilter’ wordt gekoeld getransporteerd naar de lanceerbasis. Gedurende de dagen voorafgaande aan de lancering zorgt een extreem goede isolatie van de box ervoor dat de inwendige temperatuur slechts zeer langzaam oploopt, zonder dat daar energie voor nodig is. Deze hoogwaardige isolatie is speciaal voor dit experiment bedacht en ontwikkeld door het NLR, met als doel te voorkomen dat de bacteriën al op aarde gaan groeien. Eenmaal in de ruimte wordt de temperatuur verhoogd en kan het experiment beginnen.

Artist’s impression van de Foton-capsule in een baan om de aarde. bron: ESAKlik op de afbeelding voor een grotere versie.

Daarnaast bestuderen astro-biologen van de Universiteit Leiden de effecten van UV-straling en kosmische straling op polycyclische aromatische koolwaterstoffen (PAK’s). PAK’s zijn moleculen die vermoedelijk een belangrijke rol spelen in de evolutie van het heelal en het leven op aarde. Maar het zijn ook grote milieuvervuilers, zodat het van belang is inzicht te krijgen in de afbraaksnelheid in de ruimte. Concreet zal onderzocht worden of PAK’s door straling uit elkaar vallen, met elkaar reageren tot bepaalde combinaties en welke combinaties daarbij vaak voorkomen.

Het ‘biofilter’- en het PAK’s experiment behoren tot de 39 experimenten die tijdens de 16- dagen durende missie verricht worden. Het biofilter onderzoek is een samenwerkingsverband tussen het NLR, Prime Investigator Bioclear en een aantal nationale en internationale universiteiten. Het PAK-experiment wordt gefinancierd door het programmabureau van SRON, Netherlands Institute for Space Research. De Foton-missie is georganiseerd door de Europese ruimtevaartorganisatie ESA (European Space Agency).

Dit artikel is een publicatie van Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium (NLR).
© Nationaal Lucht- en Ruimtevaartlaboratorium (NLR), alle rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 27 mei 2005

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.