Je leest:

Dode bacterie maakt niet beter

Dode bacterie maakt niet beter

Auteur: | 11 september 2008

Bacteriën doden met een antibioticumkuurtje is niet genoeg om helemaal beter te worden. Ook bacterie signaalmolecuul LPS moet uit het lichaam worden verwijderd, voordat het afweersysteem weer helemaal op gang komt. Tenminste zo werkt het bij muizen, ontdekten onderzoekers van het Amerikaanse UT Southwestern Medical Center.

Elke bacterie bevat het signaalmolecuul lipopolysaccharide (LPS), dat een infectie aan de gastheer aankondigt. Muizen reageren op LPS door het inschakelen van hun afweersysteem om de indringer aan te vallen en te doden. Niet zo’n slimme actie van de bacterie om zichzelf aan te kondigen, zou je zeggen. Maar activatie van het afweersysteem zorgt ook voor ontstekingen bij de gastheer zelf. Daarom onderdrukt de muis zijn afweer enkele dagen na infectie. Er ontstaat een tolerante periode, waarin eventuele secundaire infecties niet bestreden kunnen worden.

Signaalmolecuul LPS is opgebouwd uit een gedeelte met vetketens (rechts) en een gedeelte met suikerketens (links).

Deze tolerante periode loopt door tot het moment dat signaalmolecuul LPS geïnactiveerd wordt door het enzym acyloxyacyl hydrolase. Dit enzym werd in 1983 ontdekt, door Robert Munford en Catharine Hall van het Amerikaanse UT Southwestern Medical Center, en komt van nature bij muizen voor. Munford is nog steeds bezig met acyloxyacyl hydrolase en werkte ook mee aan het huidige onderzoek.

Hydrolase enzym bij mensen

De wetenschappers begonnen met twee groepen muizen, een groep die het enzym acyloxyacyl hydrolase wel kon maken en een groep die dat niet kon. Alle muizen kregen eerst een veelvoorkomende bacterie met signaalmolecuul LPS toegediend. Na twee weken volgde een infectie met een dodelijke E. coli bacterie, die bij mensen zorgt voor snel verlies van water en zouten, beschadiging van bloedvaten en allerlei interne bloedingen. Bijna alle muizen die acyloxyacyl hydrolase konden aanmaken, overleefden de dodelijke infectie, terwijl 90% van de muizen uit de andere groep dood ging.

E.coli is een darmbacterie die van nature bij de mens voorkomt. Toch kan deze bacterie ook nare infecties veroorzaken die gepaard gaan met snel verlies van water en zouten, beschadigingen van de bloedvaten en inwendige bloedingen.

Munford: “Dit is het eerste bewijs dat alleen het verwijderen van de bacterie zelf niet genoeg is om beter te worden. Ook het signaalmolecuul LPS moet inactief zijn om het afweersysteem weer op gang te krijgen.”

Ook bij mensen komt het hydrolase enzym voor. Wetenschappers denken echter dat er tussen personen een enorme variatie is in de productie van acyloxyacyl hydrolase. Als deze variatie inderdaad zo groot is, kan dit aanwijzingen geven voor de tijd dat het afweersysteem van een patiënt onderdrukt zal zijn na een ernstige bacteriële infectie. Artsen kunnen hier dan rekening mee houden en misschien is het in de toekomst mogelijk om mensen extra enzym toe te dienen of patiënten te stimuleren zelf meer acyloxyacyl hydrolase aan te maken.

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 11 september 2008
NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.