Je leest:

Brein wapent zich tegen afleiding

Brein wapent zich tegen afleiding

NWO-onderzoeker Harm Veling bewees dat het brein informatie selecteert aan de poort om nuttige zaken te onthouden. Afleidende informatie wordt geweigerd, neutrale informatie mag naar binnen. Bij vermoeide mensen blijkt dit systeem niet meer te werken.

Sociaal-psycholoog Harm Veling heeft bewezen dat onze hersenen zich wapenen tegen afleiding. Als we ergens mee bezig zijn, onderdrukken we verstorende invloeden van buitenaf. Als we moe zijn, kunnen we dit niet meer. Veling promoveerde op 27 maart aan de Radboud Universiteit Nijmegen.

Mango

Psychologen doen veel onderzoek naar het vergeten van afleidende informatie. Voor dit onderzoek gebruiken ze een standaardtest met woorden. Veling paste deze test aan om te bepalen of het brein de afleiding ook daadwerkelijk onderdrukt. Veling vroeg proefpersonen woorden te onthouden die veel met elkaar te maken hebben. Bijvoorbeeld fruit-mango, fruit-perzik, dier-giraf, dier-schaap. Vervolgens kwamen al deze woorden langs op een beeldscherm en moesten de proefpersonen zich voornemen bij een aantal van de woorden (bijvoorbeeld mango) op een knop te drukken. Mango heet hier een ´voorgenomen´woord. Perzik lijkt hier veel op en dat kan de proefpersoon in de war brengen. Daarom noemde Veling dit een afleidend woord. Schaap heeft niets te maken met mango en is dus een neutraal woord.

Moe

Uit de test bleek dat de proefpersonen de afleidende woorden slechter onthielden dan de voorgenomen woorden en de neutrale woorden. Bovendien bleken mensen die deze woorden beter hadden geweerd uit hun hersenen de taak sneller uit te voeren. Het heeft dus zin om afleiding weg te drukken. Mentaal vermoeide personen bleken niet meer in staat tot het wegdrukken van afleiding. Zij scoorden bovendien een stuk minder goed bij hun taak. Het wegdrukken gaat dus niet vanzelf en kost energie. De principes die Veling onderzocht komen op ludieke wijze naar voren in het BNN-programma Rat van Fortuin. De kandidaten van deze quiz worden tijdens het beantwoorden van vragen op brute wijze afgeleid en hebben daardoor moeite met de meest simpele vragen.

Dit artikel is een publicatie van Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO).
© Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO), alle rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 04 april 2007

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.