Je leest:

Boekrecensie: Zelfdenkende pillen

Boekrecensie: Zelfdenkende pillen

Auteur: | 1 maart 2007

Ter gelegenheid van het 50-jarig bestaan van de Technische Universiteit Eindhoven (TU/e) schreven de hoogleraren Rutger van Santen en Djan Khoe in samenwerking met wetenschapsjournalist Bram Vermeer een informatief boek over de technologie van de toekomst. Hoe kunnen ouderen langer gezond leven? Waarmee blijft onze productie concurrerend? Hoe kunnen we het broeikaseffect verminderen? Dertig wetenschappers geven in het boek aan hoe zij en hun vakbroeders de komende jaren antwoorden zullen geven op dergelijke vragen. En dan niet op basis van ‘wishful thinking’, maar op basis van kennis en technologie waarover we nú al beschikken.

Wat zou het mooi zijn: een chemische fabriek zonder bijproducten, zonder energieverliezen, waarin alle grondstoffen tot product verwerkt worden en waarin alles tot in detail op elkaar is afgestemd. Het is de droom van hoogleraar Jaap Schouten die aan de TU het vakgebied chemische reactortechnologie leidt. Opmerkelijk is dat hij in zijn onderzoek geen grote chemische installaties in het vizier heeft, maar kleine mini-fabriekjes met het formaat van een schoendoos of nog kleiner. Waarmee een wasmachine bijvoorbeeld zijn eigen zeep kan produceren.

Zelfdenkende pillen en andere technologie die ons leven zal veranderen. Rutger van Santen, Djan Khoe en Bram Vermeer. Nieuw Amsterdam Uitgevers (www.nieuwamsterdam.nl) i.s.m. Technische Universiteit Eindhoven. ISBN 90-468-0187-X, € 15,95.

Geen fiction

In ‘Zelfdenkende pillen’ lezen we dat Schoutens idee veel méér is dan een hersenspinsel dat het in de science fiction literatuur goed zou doen. Sterker nog, de eerste minireactoren zijn in Eindhoven al gebouwd. ‘Zelfdenkende pillen’ staat bol van dergelijke voorbeelden van nieuwe technologie waarvan we nog maar nauwelijks weet hebben. Harde voorbeelden, die geen fiction maar fact zijn , en die daarom volgens de schrijvers de komende twintig jaar van grote betekenis kunnen zijn op gebieden als gezondheid, duurzaamheid en communicatie.

Hoewel dit centrale thema’s zijn in het onderzoek van de TU/e figureren in ‘Zelfdenkende pillen’ niet uitsluitend Eindhovense wetenschappers. Schouten krijgt bijvoorbeeld gezelschap van Jos Put, R&D directeur bij DSM. In de meeste hoofdstukken is de TU/e inbreng zelfs minimaal. Daarmee is het een breed georiënteerd boek geworden. Het neemt de lezer in 237 goed leesbare pagina’s mee op een reis langs fascinerende technologiegebieden.

Jammer

Punt van kritiek op Zelfdenkende pillen is de saaie uitvoering. Hadden er niet wat verfraaiende en verhelderende illustraties gemaakt kunnen worden? Het is nu een grijze letterbrij die een echt gemotiveerde lezer vereist. Jammer dat het boek niet probeert om met wat pakkend beeldmateriaal ook de wat luiere informatieconsument bij de strot te grijpen.

Jammer ook dat het eerste hoofdstuk (na een inleiding door TU/e rector magnificus Hans van Duijn) gewijd is aan Klaus Mainzer, hoogleraar analytische filosofie en wetenschapstheorie van de Universiteit van Augsburg. Mainzer zet de inspanningen van hedendaagse technologen in perspectief: geniale uitvindingen op basis van wereldschokkende nieuwe ideeën zijn nauwelijks meer te verwachten. De uitdagingen waar wetenschappers en technologen voor staan liggen volgens Mainzer in complexe vraagstukken waar de recepten voor verbetering zelden eenvoudig zijn. Dat zal best zo zijn, maar het hoofdstuk over de visie van Mainzer kietelt de lezer te weinig om de bladzijden te blijven omslaan.

Lezen!

Ons advies is om dat wél te doen (of nog beter, om Mainzers bijdrage tot het laatst te bewaren). Zelfdenkende pillen geeft een waardevol kijkje in de wereld van de ingenieurs en hun onderzoek. Onderzoek dat midden in de wereld staat, en voor de heikele kwesties van vandaag realistische oplossingen zoekt die we als het even meezit nog binnen twintig jaar in het ‘echt’ zullen tegenkomen.

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 01 maart 2007
NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.