Je leest:

Bewijs leven op Mars verbrand?

Bewijs leven op Mars verbrand?

Auteur: | 25 mei 2009

Sinds 1976 zijn er een aantal karretjes op Mars geland, steeds met het doel om de bodem te analyseren. We hopen nog steeds om op de Rode Planeet tekenen van leven aan te treffen – organische moleculen zouden een mooi begin zijn. Maar volgens NASA-onderzoekers doen we het misschien wel helemaal verkeerd: als er organische moleculen zijn, zouden onze Marslandertjes die verbranden.

Marsrobots lijken een beetje op het Disney-robotje Wall-E. Ze pakken wat gruis en stenen op van het Marsoppervlak en stoppen die in hun buik, en dan probeert hun geavanceerde meetapparatuur te achterhalen wat er in dat materiaal aanwezig is. Zo heeft NASA-landertje Opportunity sporen van water aangetroffen op de planeet, en vond Marslander Phoenix kalk en klei. Maar het wordt pas echt interessant als er ook organische moleculen worden gevonden, want die kunnen tekenen van (voormalig) leven zijn!

Medium
Een artistieke weergave van NASA-landertje Phoenix op Mars. Phoenix landde iets meer dan een jaar geleden op de Rode Planeet, en is daarmee de nieuwste werkende Marsrobot. De oudere landers Spirit en Opportunity werken ook nog steeds, hoewel voor beide het einde van hun levensduur in zicht is.
NASA/JPL

Helaas hebben we tot nu toe geen organisch materiaal op Mars aangetroffen. Zelfs geen enkel spoor ervan en dat is een beetje vreemd, want op Mars slaan regelmatig kometen en asteroïden neer en die inslagen introduceren meestal wel wat organisch materiaal. Dat mag dan weliswaar nog geen teken van leven zijn, maar het zou wel deel uit moeten maken van het planeetoppervlak.

Marslandertje Phoenix detecteerde vorig jaar stoffen die mogelijk kunnen verklaren waarom we tot nu toe niks interessants hebben opgegraven. Op Mars komen namelijk perchloraten voor. Deze chloorverbindingen zijn normaal niet heel gevaarlijk, maar als ze verhit worden komt er heel veel zuurstofgas vrij – en dat zorgt ervoor dat ontvlambare stoffen verbranden. De meeste organische stoffen branden goed, zeker bij een temperatuur van een paar honderd graden. Dat is de temperatuur waarop Marslanders hun vondsten analyseren, en ook de temperatuur waarop perchloraten ontleden. Toeval?

Medium
Deze foto maakte Phoenix van zichzelf met zijn stereo-camera. Je ziet hier de graafarm van de Marslander, met daarin een bodemmonster. Phoenix schuift de graafarm hierna in zijn oventje, waar het bodemmateriaal wordt verhit en geanalyseerd.
NASA / JPL-Caltech / University of Arizona / Texas A&M University

In een laboratorium op Aarde bouwde NASA-wetenschapper Douglas Ming de situatie in een Marslander na, en hij zag daar inderdaad dat organisch materiaal verbrandt en niet wordt waargenomen. Dat zou kunnen betekenen dat we jarenlang mogelijk bewijsmateriaal voor leven op Mars zelf hebben vernietigd; maar tegelijk biedt het – nu we dit weten – goede hoop dat de volgende Marsrobot meer gaat vinden.

De Europese ruimtevaartorganisatie ESA heeft in 2016 een reis naar Mars gepland staan: ExoMars. Eén van de passagiers op deze missie is Urey, een instrument dat de Marsbodem op een nieuwe manier analyseert. Urey zal weliswaar de bodemmonsters verhitten, maar lost ze eerst op in water. Perchloraten die in water zijn opgelost blijven ook op hogere temperaturen intact. Zo heeft Urey een goede kans om alsnog organisch materiaal te vinden – en blijft de mogelijkheid van leven op Mars nog steeds open staan.

Zie verder:

Dit artikel is een publicatie van NEMO Kennislink.
© NEMO Kennislink, sommige rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 25 mei 2009

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.