Je leest:

Bestaand seismisch netwerk geschikt voor tsunamiwaarschuwing

Bestaand seismisch netwerk geschikt voor tsunamiwaarschuwing

Auteur: | 10 maart 2005

Een bestaand Amerikaans seismisch netwerk met 137 waarnemingsstations kan een belangrijke rol vervullen in een systeem voor tsunamiwaarschuwing. Om echt effectief te kunnen zijn is nog een snelle analysetechniek nodig om aardbevingen te kunnen identificeren die tsunami’s veroorzaken.

De rampzalige tsunami van 26 december vorig jaar kon zoveel mensenlevens eisen omdat er in het getroffen gebied geen goed systeem was om het optreden van dergelijke vloedgolven te voorspellen (of waar te nemen) en daarover tijdig informatie naar de bedreigde kustgebieden door te geven. Het opzetten van een dergelijk systeem zou dus veel menselijk leed kunnen voorkomen (de economische schade zou met zo’n systeem overigens nauwelijks beperkt kunnen worden).

De golfhoogte van een tsunami neemt pas in ondiep water sterk toe. Beeld: NGV Geonieuws

Het cynische is dat er in feite al een netwerk bestaat: het bestaat uit 137 seismische waarnemingsstations, wordt gefinancierd door de National Science Foundation en de Geologische Dienst van de Verenigde Staten, wordt gestuurd door het Incoroporated Research Institutions for Seismology Consortium, en wordt bemand door de Geologische Dienst, de Universiteit van California en een aantal kleinere instituten uit diverse landen. De waarnemingsstations leggen aardbevingen en andere seismische activiteit uit de hele wereld vast.

Een van de doelstellingen van het netwerk is om verschillende typen aardbevingen te leren onderscheiden. Zo zou het van enorme betekenis zijn indien aardbevingen die tsunami’s (kunnen) veroorzaken als zodanig zouden kunnen worden gekarakteriseerd.

De schokgolven die optraden na de aardbeving voor de kust bij Sumatra (met een magnitude van 9,0) bereikten een waarnemingsstation op Sri Lanka binnen 4 minuten. Binnen 21 minuten werd de beving op duizenden seismometers, verspreid over de hele wereld, geregistreerd. Op basis van die registraties kon worden vastgesteld waar de aardbeving had plaatsgevonden, maar een snellere analyse daarvan had mogelijk kunnen bijdragen aan een eerdere waarschuwing dat de kust van Indonesië door een tsunami zou kunnen worden getroffen. Overigens wijzen betrokken wetenschappers erop dat een tijdige waarschuwing onmogelijk was, omdat er het communicatiesysteem dat was voorzien om de bevolking te waarschuwing nog niet aanwezig was.

Volgens Jeffrey Park (Yale University) is de technologie inmiddels zover ontwikkeld dat er ‘real time’ informatie over aardbevingen kan worden verkregen, en dat ook stappen die moeten worden gezet ter beperking van schade nu zeer snel kunnen worden gezet. Toen het netwerk in 1984 werd ontworpen, bestonden die mogelijkheden echter nog niet; het netwerk is daarvoor sindsdien ook niet aangepast. De onderzoekers pleiten daarom voor een continu werkend systeem dat volgens standaardmethoden seismische signalen opspoort, en dat die sneller kan interpreteren wat betreft mogelijke rampzalige gevolgen. Dit zou dan onder meer de rampzalige gevolgen van grote tsunami’s kunnen helpen voorkomen

‘Fossiele’ afzettingen van tsunami’s (tsoenamieten) worden gekenmerkt door grote brokstukken. Beeld: NGV Geonieuws

Referentie

Park, J., Anderson, K., Aster, R., Butler, R., Lay, T. & Simpson, D., 2005. Global seismographic network records the great Sumatra-Andaman earthquake. Eos 86, p. 57-61.

Lees ook meer nieuws op de website van NGV Geoniews

Dit artikel is een publicatie van NGV Geonieuws.
© NGV Geonieuws, alle rechten voorbehouden
Dit artikel publiceerde NEMO Kennislink op 10 maart 2005

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.