15 maart 2016

Zebravinken vs. mensen

Taalklanken onderscheiden

Op woensdagen is mijn leven als eerstejaars PhD student soms even kleurrijk als de vogels die ik onderzoek. In de ochtend bestudeer ik mijn zebravinken in Leiden, daarna ren ik naar de trein om in de middag werkgroepen over de anatomie van onze hersenen te geven aan Tilburgse studenten.

Hoe onderzoeken we zebravinken?

Wanneer ik ’s morgens rond half negen mijn eerste kopje koffie drink zijn de Leidse zebravinken al klaarwakker. Elke vogel zit in een eigen kamertje. Aan de gangkant van dat kamertje hangt een laptop aan de deur, waarop ik precies het doen en laten van elke vogel zie. In de deur zit ook een klein raampje waardoor het lijkt alsof je in een kijkdoos kijkt. De vogels moeten geluiden in twee categorieën indelen en krijgen eten als beloning wanneer ze het goed doen. Het programma registreert wanneer de vogel met z’n snavel op de middelste knop tikt, welk geluid de vogel dan hoort en of de vogel daarna op de linker of rechter knop tikt. Het is een soort twee-keuze vraag. Alle vogels zijn de dag weer fanatiek begonnen en de meesten hebben al veel beloningen gehad. Twee vogels mogen zelfs naar de volgende fase van het experiment. Ze krijgen nieuwe geluiden te horen die ze ook weer moeten indelen in de juiste categorie.

privearchief Merel Burgering

Zeezoogdieren en andere vogels

In en om ons lab worden nog meer diersoorten bestudeerd. Ik klets even bij met twee collega’s die onderzoek doen naar dolfijnen en bruinvissen. Ze hebben sommige maanden van het jaar veel veldwerk te doen maar nu zijn ze ook bezig met data analyseren. Ik vraag ze iets over een statistisch programma waar zij ook mee werken.

Van de zeezoogdieren keer ik weer terug naar de zebravinken. Ik heb een bespreking met mijn begeleider en mijn masterstudente. We geven haar feedback op haar onderzoeksvoorstel. Ze is in november begonnen aan haar stage en heeft al veel geleerd in korte tijd. Net als ik is ze gek op de vogels en samen hebben we het ook vaak over de persoonlijkheid van de verschillende vogels. Zelfs bij zulke kleine dieren zijn er zoveel individuele verschillen te zien.

Ik heb nog even tijd om mijn email te checken voordat we naar een praatje gaan van een Australische onderzoekster. Zij heeft geweldige veldstudies gedaan naar de liervogel. Het is een bijzondere vogel die niet alleen geluiden van andere vogels, maar ook van andere diersoorten nabootst. We zijn allemaal erg onder de indruk van haar video-opnames. Wat een tijdrovende klus!

Werkcolleges over de hersenen

De discussie loopt uit en daarom moet ik daarna meteen mijn spullen pakken en naar de trein. Op het station haal ik nog een croissantje voor onderweg. Gelukkig is het ’s middags rustig in de trein en kan ik mijn werkcolleges voorbereiden. Vanmiddag geef ik twee werkcolleges neuroanatomie in Tilburg. Tijdens mijn studie vond ik dat al een van de leukste vakken. Nu mag ik uitleg geven over de hersenen en verschillende gebieden in de hersenen aanwijzen op plastic hersenmodellen.

Een baby met en een baby zonder microcephalie
Centers for Disease Control and prevention via Wikimedia Commons

De werkcolleges geven de studenten meer mogelijkheid om zelf te puzzelen. Daarnaast vragen veel studenten ook meer in een kleine groep dan in een grote collegezaal. Wanneer ik vertel over mogelijke problemen bij de ontwikkeling van de hersenen bij baby’s vraagt een student of ik meer weet over het zikavirus, wat microcefalie, een kleiner hoofd met kleinere hersenen veroorzaakt. We hebben het over het verschil tussen microcefalie en anencefalie, waarbij meestal alleen de hersenstam aanwezig is. De laatste werkgroep is half zeven afgelopen. Dan rijd ik het wagentje met hersenmodellen terug naar de opslag en pak ik mijn spullen. Het was een productieve dag!

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.