16 september 2014

Batman en filosofie

Hoe zou het zijn om een vleermuis te zijn?

De vraag die iedere filosofiestudent minstens één keer per gesprek hoort, is: “Oh, je studeert filosofie… wat kun je daar eigenlijk mee?” Of de variant: “Wat doe je dan eigenlijk?” Mij is dit gelukkig nooit overkomen, omdat filosofie mijn tweede studie was. En vergeleken bij mijn eerste studie, theologie, dachten mensen altijd: “Oh filosofie, dat is ten minste een praktische studie, waar je iets mee kan”.

Uit dit soort ondervragingen blijkt altijd dat veel mensen eigenlijk geen idee hebben wat filosofie nu precies is (laat staan theologie, maar daar ga ik het nu niet over hebben). Toch zit er ergens wel een kern van waarheid in deze vragen. Of althans, ze laten iets zien over de aard van filosofie. Je wordt filosoof voor de filosofie zelf. Je gaat het niet studeren omdat je een mooie carrière bij een groot bedrijf wilt of omdat je veel geld wilt verdienen. Je gaat filosofie studeren uit liefde.

I <3 filosofie Filosofie komt van het Griekse woord philosophia, wat liefde (philos) voor de wijsheid (sophia) betekent. Je wordt filosoof, omdat je ervan houdt om na te denken en moeilijke vragen te stellen, maar je tegelijkertijd beseft dat je vrijwel nooit een antwoord vindt. Toch kom je door filosofie te doen wel tot steeds meer inzichten over alles. En hiermee bedoel ik echt alles: filosofie houdt zich bezig met de mens, dieren, hersenen, wiskunde, God, architectuur, de wet, sport, ethiek rond planten, hoe het zou zijn om een vleermuis te zijn. Je kunt het zo gek niet bedenken of een filosoof heeft er wel over geschreven.

Batman Filosofen denken dus echt overal over na. Zo zijn er zelfs bundels met filosofische bespiegelingen op populaire films en series, bijvoorbeeld Batman and Philosophy. En wat doet de filosoof dan met zo’n onderwerp? Nou, interessante vragen stellen die mensen uitdagen om op een andere manier over dingen te denken. Om een thematisch voorbeeld te noemen: Bruce Wayne heeft Batman als alter ego om de misdaad te bestrijden. Maar is Batman wel het alter ego? Is Bruce Wayne niet het masker dat hij opzet om Batmans identiteit te beschermen? Of zijn Batman en Bruce Wayne twee verschillende gedeeltes van zijn identiteit die hij niet kan rijmen. Heeft hij daarom het masker nodig? Is Batman eigenlijk net als Two-Face?

In mijn volgende blog zal ik aan de hand van één thema vertellen waarom ik filosofie doe.

Discussieer mee

0

Vragen, opmerkingen of bijdragen over dit artikel of het onderwerp? Neem deel aan de discussie.

NEMO Kennislink nieuwsbrief
Ontvang elke week onze nieuwsbrief met het laatste nieuws uit de wetenschap.